Spis treści
Zaledwie jeden na czterech menedżerów w Polsce oraz w całej Europie przyznaje, że większość podległych mu pracowników aktywnie używa zakupionego oprogramowania, co wprost dowodzi marnowania funduszy przeznaczonych na cyfryzację.
Chociaż nasz kraj przoduje w nabywaniu rozwiązań chmurowych z wynikiem 55,5 proc. przedsiębiorstw, biznes często utożsamia same zakupy z realną transformacją, generując w ten sposób „cyfrową biurokrację” zamiast faktycznych ułatwień.
Główną przeszkodą na drodze do cyfryzacji nie jest wcale brak odpowiednich narzędzi, ale opór kadry zarządzającej przed porzuceniem dawnych przyzwyczajeń i skutecznym wprowadzaniem zaktualizowanych procesów.
Biznes podchodzi do sztucznej inteligencji z dużą rezerwą i tylko 9,5 proc. przedsiębiorstw wdrożyło ją w pełnym zakresie, a do budowy większego zaufania niezbędne są łatwe łączenie z obecnymi już systemami oraz zachowanie ludzkiego nadzoru nad decyzjami.
Nowoczesne oprogramowanie w firmach. Dlaczego pracownicy z niego nie korzystają?
Europejski biznes, włączając w to polskie przedsiębiorstwa, rozpoczął zakrojone na szeroką skalę zakupy technologiczne. Rosnące budżety na działy IT pochłaniają wydatki na nowoczesne systemy, rozwiązania chmurowe oraz narzędzia wykorzystujące sztuczną inteligencję. Główny kłopot polega jednak na tym, że za tymi nakładami finansowymi nie podąża faktyczna zmiana modelu pracy.
Statystyki nie pozostawiają złudzeń. Najnowsze badanie opracowane przez opartą na AI europejską platformę Factorial, która wspiera codzienną działalność przedsiębiorstw, dowodzi, że realne wykorzystanie firmowych systemów utrzymuje się na alarmująco niskim poziomie. Tylko co czwarty menedżer potwierdza aktywne używanie wdrożonych narzędzi przez większość, czyli ponad 60 proc., swojego zespołu. Sytuacja wygląda jeszcze gorzej w przypadku zaawansowanych opcji, obejmujących planowanie, analizę danych czy tworzenie raportów, gdzie wskaźnik ten kurczy się do zaledwie 18,5 proc.
Transformacja cyfrowa w Polsce. Zamiast usprawnień powstaje cyfrowa biurokracja
Pozornie nasz kraj prezentuje się jako przodownik technologicznych przemian. Z wyliczeń Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości wynika, że w grupie podmiotów z minimum 10 pracownikami udział firm kupujących usługi w chmurze wzrósł z 17,5 proc. w 2019 roku do 55,5 proc. w 2025 roku. Ten imponujący progres pozwolił nam wyprzedzić unijną średnią już w 2023 roku.
Skąd zatem biorą się trudności? Tomasz Wykowski, pełniący funkcję Country Managera Factorial w Polsce, wskazuje jednoznacznie na mylenie samych zakupów z faktyczną transformacją.
„Polskie firmy coraz śmielej inwestują w nowoczesne technologie, ale wciąż mylą sam zakup z transformacją cyfrową. Wydajemy coraz więcej na chmurę i AI, po czym w praktyce tkwimy w epoce Excela, bo menedżerowie dla własnego spokoju każą zespołom wpisywać dane do systemu, a potem i tak agregują je w arkuszach. Zamiast realnie usprawniać pracę, fundujemy ludziom cyfrową biurokrację i przepalamy budżety” – ocenia Tomasz Wykowski z Factorial.
Ekspert uzupełnia, że źródłem kłopotów jest podejście mentalne. W rezultacie główną przeszkodą dla cyfrowej transformacji nie jest obecnie brak odpowiednich narzędzi, ale zakorzenione nawyki liderów obawiających się porzucenia dotychczasowych metod działania.
Sztuczna inteligencja w biznesie. Firmy boją się oddać pełną kontrolę maszynom
Zbliżoną rezerwę można zaobserwować przy wdrażaniu sztucznej inteligencji. Wśród przebadanych przez Factorial europejskich przedsiębiorstw jedynie 6,5 proc. całkowicie rezygnuje z używania AI. Z drugiej strony tylko 9,5 proc. podmiotów połączyło tę technologię w pełnym wymiarze z większością własnych procesów, podczas gdy pozostali stosują ją punktowo lub są na etapie badania jej potencjału.
Co skłoniłoby wahających się przedsiębiorców do zmiany zdania? Decydujące okazują się nie tyle rewolucyjne opcje, ile gwarancja bezpieczeństwa. Prawie jedna czwarta badanych podmiotów, dokładnie 23 proc., wskazuje, że zaufanie do AI najbardziej podniosłaby łatwa integracja z dotychczas używanymi i sprawdzonymi programami.
Najważniejszym aspektem pozostaje mimo wszystko nadzór. Zaledwie 7 proc. uczestników badania deklaruje, że w ich organizacjach sztuczna inteligencja w pełni autonomicznie kieruje procesami od startu do finału. Dla przedsiębiorstw fundamentalne znaczenie ma zachowanie ostatniego słowa przez człowieka, a opcję ludzkiego zatwierdzania decyzji podjętych przez technologię jako główny budulec zaufania do AI wskazało 22 proc. respondentów. Dowodzi to, że mimo aspiracji do bycia nowoczesnym biznes nadal obawia się przekazania maszynom całkowitej samodzielności.