Tegoroczna edycja odbędzie się w dniach 11 marca - 29 maja 2026 roku pod hasłem CLEAN | CLEAR | CUT. Motyw przewodni odnosi się do potrzeby głębokiej przemiany współczesnego świata - oczyszczenia go z toksycznych zjawisk, przywrócenia klarowności myślenia oraz otwarcia nowych perspektyw w obliczu kryzysów politycznych, ekologicznych i kulturowych. Dyrektorką artystyczną maltańskiego biennale jest Rosa Martínez - uznana kuratorka o międzynarodowej renomie, współpracująca z najważniejszymi instytucjami i biennale, w tym w Wenecji i São Paulo.
Druga edycja Malta Biennale obejmie 11 muzeów i historycznych obiektów zarządzanych przez Heritage Malta w Valletcie, Birgu, Xagħra oraz Ċittadelli na Gozo. Wystawa główna zgromadzi ponad 100 artystów (z Maurizio Cattelanem na czele) z 39 krajów i zostanie zaprezentowana w różnych lokalizacjach na Malcie i Gozo. Program uzupełni 29 pawilonów narodowych i tematycznych w Valletcie i Birgu.
Polska sztuka współczesna będzie reprezentowana dwojako - w ramach pawilonu narodowego oraz pawilonu tematycznego. Oba projekty podejmą interpretację hasła przewodniego tegorocznej edycji.
Wideoinstalacja „Archive of Hesitations”
Polska znalazła się w gronie ośmiu państw zaproszonych do realizacji pawilonów narodowych, kontynuując swoją obecność z pierwszej edycji biennale. Za organizację tegorocznego pawilonu po raz pierwszy odpowiada Instytut Adama Mickiewicza, który zaprezentuje wideoinstalację „Archive of Hesitations” (Archiwum wahań) autorstwa Weroniki Zalewskiej, kuratorowaną przez Adę Piekarską. Praca, prezentowana w Fort St. Elmo w Valletcie, wykorzystuje konwencję teleturnieju jako narzędzie analizy współczesnych sposobów rozpoznawania, oceniania i porządkowania wiedzy. Format kojarzony z rozrywką ma odsłonić mniej oczywiste oblicze - mechanizm, który przez lata kształtował masową wyobraźnię, utrwalając wiarę w jednoznaczne odpowiedzi, jasne kryteria i natychmiastową ocenę.
Projekt jest silnie osadzony w polskim doświadczeniu transformacji ustrojowej lat 90. i 2000., kiedy wejście w system wolnorynkowy wiązało się z gwałtownym przyswajaniem zachodnich modeli wiedzy, kompetencji i sukcesu. Teleturniej - jako jedno z najpopularniejszych mediów tamtego czasu - staje się w instalacji symbolem modernizacyjnych aspiracji i pragnienia “dogonienia Zachodu”, często kosztem lokalnych tradycji pamięci oraz międzypokoleniowej wymiany doświadczeń. Praca ukazuje, jak “gotowa przyszłość” (kapitalizm, wolny rynek i kultura masowa) została przyjęta niemal bez negocjacji i bez refleksji nad jej konsekwencjami. Inspiracją dla artystki były również osobiste wspomnienia.
Wystawa "Archive of Hesitations" będzie dostępna dla publiczności od 14 marca do 29 maja i powstała we współpracy z Galerią Bielską BWA.
Pawilon tematyczny OmenaArt Foundation “Redefining. Polish-Ghanaian Textile Narratives”
Drugim polskim akcentem będzie pawilon tematyczny OmenaArt Foundation zatytułowany “Redefining. Polish-Ghanaian Textile Narratives”. Kuratorowana przez Natalię Bradbury wystawa zaprezentuje wielkoformatowe instalacje tekstylne autorstwa Marty Nadolle, Elizy Proszczuk i Ernestiny Mansy Doku, powstałe w ramach rezydencji artystycznej na Malcie. Artystki z Polski i Ghany łączą historyczne narracje obu krajów, sięgając do tradycji tkackich oraz lokalnego dziedzictwa wyspy. Każda z nich wnosi odmienną perspektywę - od organicznej relacji z materią i naturą, przez refleksję nad pamięcią i emancypacją, po analizę relacji międzyludzkich i napięć między sferą publiczną a prywatną - tworząc prace operujące zarówno osobistą narracją, jak i uniwersalnym językiem sztuki współczesnej.
Wystawa, którą będzie można obejrzeć od 14 marca do 29 maja 2026 roku w Zbrojowni Rycerzy w Birgu, nawiązuje do filozofii Ubuntu (“Jestem, ponieważ jesteśmy”) podkreślającej współzależność, wspólnotowość i wzajemny szacunek, a także odwołuje się do relacji polsko-ghańskich rozwijanych od lat 60. XX wieku. Instalacjom tekstylnym towarzyszyć będzie premierowa instalacja dźwiękowa autorstwa kompozytora Mariusza Szypury, a program publiczny pawilonu uzupełnią debaty, panele i spotkania z międzynarodowymi ekspertami.
Malta Biennale to międzynarodowy przegląd sztuki współczesnej organizowany co dwa lata, od marca do maja, przez Heritage Malta we współpracy z Arts Council Malta, Visit Malta oraz Valletta Cultural Agency. Edycja 2026 została objęta patronatem UNESCO oraz Prezydenta Malty, co podkreśla rangę wydarzenia na międzynarodowej scenie artystycznej. Pierwsza odsłona biennale przyciągnęła około 250 tysięcy odbiorców z całego świata.
4
