Czternasta emerytura wyższa od trzynastki? Przepisy zostawiają furtkę, ale haczyk jest jeden

2026-04-20 11:03

Seniorzy mogą liczyć na dodatkowy zastrzyk gotówki, ale czy czternasta emerytura przewyższy trzynastkę? Okazuje się, że przepisy dają taką możliwość, jednak wszystko zależy od decyzji rządu. Wyjaśniamy, jakie są szanse na wyższe przelewy z ZUS i kto może liczyć na pełne świadczenie.

Radio ESKA Google News

Czternasta emerytura 2026. Jakie kwoty wchodzą w grę?

  • Prognozuje się, że w 2026 roku czternasta emerytura wyniesie około 1978 zł brutto, co odpowiada stawce emerytury minimalnej.
  • Prawo dopuszcza zwiększenie tej sumy ponad ustawowe minimum, jednak rządzący do tej pory nie zdecydowali się na taki krok.
  • Całość świadczenia trafi do osób, których podstawowa emerytura nie przekracza 2900 zł brutto; przy wyższych kwotach dodatek ulega proporcjonalnemu obniżeniu.
  • Wyjaśniamy, dlaczego szanse na podwyżkę są niewielkie i jak wpłynie to na portfele milionów emerytów.

Aktualnie obowiązuje wariant podstawowy. Zgodnie z założeniami, czternasta emerytura w 2026 roku osiągnie pułap około 1978 zł brutto, co zrównuje ją z najniższym świadczeniem po waloryzacji. W praktyce oznacza to wyrównanie z kwotą trzynastki, wypłacanej seniorom w miesiącach wiosennych.

Przekładając to na konkretne liczby, osoby z najniższymi świadczeniami otrzymają około 1600–1650 zł netto. Za realizację przelewów będzie tradycyjnie odpowiadał Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Pieniądze trafią na konta uprawnionych z urzędu, bez wymogu składania dodatkowych dokumentów.

Furtka w przepisach. Rząd ma wolną rękę

Niewielu świadczeniobiorców zdaje sobie sprawę z możliwości, jakie dają obowiązujące regulacje. Ustawa wprost pozwala Radzie Ministrów na wydanie rozporządzenia podnoszącego wysokość czternastki ponad pułap świadczenia minimalnego.

Z takiego zapisu wynikają konkretne wnioski:

  • czternaste świadczenie może przewyższyć kwotę trzynastki,
  • ostateczna decyzja leży wyłącznie w gestii rządzących,
  • prawo nie ustala górnej granicy ewentualnej podwyżki.

Jest to w głównej mierze rozstrzygnięcie o charakterze polityczno-finansowym, które może zostać podjęte nawet w miesiącach jesiennych.

Dlaczego dodatkowe pieniądze to rzadkość?

Pomimo tego, że przepisy pozostawiają otwartą furtkę, rzeczywistość bywa zupełnie inna. Jak dotąd, gabinet rządzący ani razu nie skorzystał z opcji zwiększenia czternastej emerytury powyżej minimum. Główne wytłumaczenie to kwestie finansowe. Każda, nawet niewielka podwyżka, wiąże się z koniecznością wygospodarowania miliardów złotych z budżetu państwa, co w obecnej sytuacji stanowi spore wyzwanie.

Na ten moment brakuje również jakichkolwiek deklaracji ze strony polityków. To z kolei sugeruje, że utrzymanie dotychczasowych zasad jest najbardziej prawdopodobnym scenariuszem.

Kto dostanie pełną czternastkę? Wyjaśniamy zasady

Warto pamiętać, że pełna kwota dodatku nie trafi do wszystkich emerytów. Przy wypłatach stosowany jest mechanizm "złotówka za złotówkę".

  • świadczenia do 2900 zł brutto gwarantują pełną wypłatę czternastki,
  • powyżej tego progu dodatek jest odpowiednio redukowany,
  • przy emeryturze rzędu około 4828 zł brutto, czternastka nie będzie już przysługiwać.

Taki system sprawia, że maksymalne wsparcie finansowe trafia bezpośrednio do osób dysponujących najskromniejszymi dochodami.

Kiedy zapadnie ostateczna decyzja?

Rządzący mają czas do 31 października 2026 roku na podjęcie uchwały w sprawie ewentualnego zwiększenia świadczenia. W konsekwencji przez większość roku seniorzy pozostają w niepewności co do ostatecznej kwoty jesiennego przelewu.

Obecnie najbardziej prawdopodobny jest scenariusz, w którym czternasta emerytura utrzyma się na poziomie świadczenia minimalnego, czyli zrówna się kwotowo z trzynastką.

Jakie to ma konsekwencje dla seniorów?

Chociaż zapisy ustawowe stwarzają możliwość podwyższenia dodatków, praktyka nie pozostawia złudzeń. Wszystko wskazuje na to, że w 2026 roku dodatkowe świadczenia dla emerytów nie ulegną zmianie.

Dla ogromnej rzeszy seniorów płynie z tego jeden wniosek: czternasta emerytura najpewniej nie przerośnie trzynastki, a faktyczna pomoc ze strony państwa utrzyma się na niezmienionym poziomie.

Pieniądze to nie wszystko - Michał Rado
QUIZ PRL. Czy się stoi, czy się leży, trzy tysiące się należy? Tak pracowano w PRL-u
Pytanie 1 z 15
Jak brzmiało słynne powiedzenie o pracy w PRL z końca lat 60. XX wieku?
QUIZ PRL. Czy się stoi, czy się leży, trzy tysiące się należy. Tak pracowano w PRL-u