Nie żyje słynny sternik amerykańskiej gospodarki. Alan Greenspan dożył 100 lat

2026-06-22 15:35

Przez kilkadziesiąt lat kreował globalną politykę monetarną, pomagając rynkom przetrwać potężne załamania giełdowe i tragiczne skutki zamachów z 11 września. Alan Greenspan, wieloletni szef Rezerwy Federalnej i ikona świata finansów, zmarł, mając równe 100 lat.

Alan Greenspan zaczynał od jazzu. Szybko trafił na szczyty władzy w Fed

Urodzony w 1926 roku w Nowym Jorku przyszły szef banku centralnego początkowo wiązał swoją przyszłość z grą w kapeli jazzowej. Szybko jednak zmienił plany, kończąc kierunki ekonomiczne i mozolnie budując renomę niezwykle skutecznego analityka oraz doradcy rynkowego.

Jego kariera nabrała rozpędu w siódmej dekadzie ubiegłego stulecia, gdy pomagał w kwestiach gospodarczych administracji Geralda Forda. Przełom nastąpił jednak w 1987 roku, kiedy to Ronald Reagan mianował go prezesem amerykańskiej Rezerwy Federalnej.

Czarny Poniedziałek na Wall Street. Szef Fed zyskał miano "Maestro"

Nowy prezes nie miał czasu na spokojne wdrożenie się w obowiązki, ponieważ krótko po jego nominacji amerykańska giełda doświadczyła brutalnego załamania zwanego "Czarnym Poniedziałkiem". W trakcie zaledwie jednej sesji kluczowy wskaźnik Dow Jones zanurkował o zawrotne 22 procent.

Błyskawiczna interwencja szefa Rezerwy Federalnej zagwarantowała parkietom niezbędną płynność i wyciszyła panikę wśród graczy giełdowych. Dzięki tym trafnym posunięciom Stany Zjednoczone ominęły widmo potężnej recesji, a sam ekonomista dorobił się prestiżowego pseudonimu "Maestro".

Znani ojcowie znanych córek i synów. Kto jest ich ojcem?
Pytanie 1 z 10
Jak nazywa się tato tej znanej wokalistki?
Maria Peszek zakochana w Edku

Trudne kadencje Alana Greenspana. Krytycy wypominają mu bańkę nieruchomości

W trakcie swojej blisko dwudziestoletniej obecności na czele Fed przyszło mu nawigować amerykańskimi finansami w obliczu wielu globalnych wstrząsów. Zarządzał krajową walutą w dobie zawirowań w Azji, bankructwa Federacji Rosyjskiej, pęknięcia bańki dot-comów czy bezpośrednio po atakach na World Trade Center.

Zwolennicy widzieli w nim niedoścignionego wizjonera i gwaranta rynkowego bezpieczeństwa. Z kolei przeciwnicy argumentowali, że jego polityka wieloletniego mrożenia stóp procentowych bezpośrednio napompowała katastrofalną w skutkach bańkę na rynku mieszkaniowym.

Były szef banku centralnego bronił niezależności Fed do samego końca

Kiedy ostatecznie pożegnał się z fotelem prezesa w 2006 roku, wcale nie usunął się w cień i aktywnie udzielał się w debacie publicznej. Regularnie analizował bieżącą sytuację rynkową, stając w obronie pełnej autonomii instytucji, którą niegdyś kierował.

Ekonomista otwarcie punktował błędy decydentów, nie oszczędzając nawet lokatorów Białego Domu. Stanowczo potępiał wszelkie próby wywierania politycznej presji na Rezerwę Federalną, zaznaczając, że koszt pieniądza musi być kształtowany przez fachowców, a nie partyjnych działaczy.

Zaledwie na początku 2026 roku złożył swój podpis pod głośnym apelem wzywającym do ochrony niezawisłości banku centralnego USA.

Alan Greenspan kształtował globalne finanse. Dożył sędziwego wieku

Mimo że formalnie służył jedynie władzom w Waszyngtonie, jego postanowienia błyskawicznie rezonowały na rynkach całego globu. Każdy ruch na stopach procentowych natychmiast pociągał za sobą reakcje parkietów, instytucji kredytowych oraz graczy kapitałowych od Starego Kontynentu aż po Daleki Wschód.

Zwykli obywatele Stanów Zjednoczonych utożsamiali jego osobę z finansowym spokojem i bezpieczeństwem. W środowisku akademickim zapisał się natomiast jako jeden z najpotężniejszych analityków przełomu ubiegłego oraz obecnego stulecia.

Wybitny ekspert odszedł, mając na karku równe sto lat. Zostawił po sobie potężną spuściznę, która na trwałe zmieniła architekturę międzynarodowego systemu monetarnego.

Adrian Adamowicz, Członek zarządu ds. bankowości detalicznej VeloBanku. [IMPACT 2026]