Trend z USA trafia do Europy
Trend określany jako non-toxic activewear w ostatnich miesiącach zdobywa ogromną popularność na amerykańskim TikToku. Twórcy porównują składy odzieży sportowej, tłumaczą różnice między włóknami naturalnymi i syntetycznymi oraz pokazują alternatywy dla ubrań wykonanych z poliestru czy poliamidu. Pod wieloma filmami powtarza się jedno pytanie: jakie marki oferujące podobne produkty są dostępne w Europie? Większość polecanych producentów pochodzi dziś ze Stanów Zjednoczonych lub Australii.
Zmiana podejścia do odzieży sportowej nie pojawiła się przypadkowo. Od kilku lat coraz częściej publikowane są badania dotyczące obecności mikroplastiku w środowisku i organizmie człowieka. W lutym 2025 roku na łamach Nature Medicine ukazała się praca potwierdzająca obecność mikro- i nanoplastików w ludzkich tkankach, w tym w mózgu. Autorzy podkreślają jednak, że badanie nie wskazuje źródeł pochodzenia mikroplastiku ani wpływu konkretnych produktów na poziom ekspozycji, zwracając uwagę przede wszystkim na potrzebę dalszych badań nad codziennymi drogami kontaktu z mikroplastikiem.
Choć badania dotyczące mikroplastiku nie wskazują jednoznacznie źródeł jego obecności w organizmie, naukowcy od lat analizują miejsca, z których mikroplastik trafia do środowiska. Jednym z nich są syntetyczne tekstylia. Badanie opublikowane w 2024 roku w Journal of Hazardous Materials szacuje, że domowe pranie odzieży uwalnia do środowiska około 5,69 mln ton mikrowłókien rocznie, z czego 93,7% pochodzi z prania w pralkach automatycznych. Autorzy wskazują, że włókna syntetyczne stanowią istotną część zanieczyszczenia mikroplastikiem trafiającego do wód.
Świadomy wybór zaczyna się od metki
Podobny kierunek zmian widać także w Polsce. Z badania przeprowadzonego na zlecenie marki paterns wynika, że 82% aktywnych Polaków podczas aktywności w zmiennej pogodzie zwraca uwagę na materiał, z którego wykonane są ubrania, a 62% deklaruje, że w sytuacji wzrostu cen woli kupić jedną droższą rzecz lepszej jakości niż kilka tańszych produktów gorszej jakości.
To pokazuje, że materiał przestaje być jedynie technicznym parametrem, a coraz częściej staje się jednym z głównych kryteriów wyboru.
Wełna merino nie jest już niszowym materiałem. Z badania przeprowadzonego na zlecenie marki paterns wynika, że 79% Polaków zna wełnę merino, a 58% deklaruje, że nosi odzież z tego materiału podczas aktywności sportowych, takich jak jazda na rowerze czy bieganie. Co więcej, 53% respondentów słyszało już, że merino sprawdza się także podczas jazdy na rowerze, a kolejne 35% wcześniej o tym nie słyszało, ale uznało takie zastosowanie za przekonujące.
Jeszcze kilka lat temu klienci pytali przede wszystkim o krój, kolor czy fason. Dziś coraz częściej chcą wiedzieć, z czego ubranie zostało uszyte, gdzie powstało i jakie posiada certyfikaty. Widzimy, że konsumenci sprawdzają metki podobnie, jak wcześniej badali składy żywności czy kosmetyków. To naturalna konsekwencja rosnącej świadomości i chęci podejmowania bardziej przemyślanych decyzji zakupowych – mówi Katarzyna Lamik, współzałożycielka marki paterns.
Naturalne materiały są dziś przedmiotem coraz większej liczby badań dotyczących komfortu użytkowania. Czteroletni program badawczy prowadzony przez North Carolina State University na zlecenie The Woolmark Company wykazał, że odzież wykonana w 100% z wełny merino lepiej utrzymuje komfort termiczny podczas aktywności przerywanej odpoczynkiem niż testowane materiały syntetyczne. Badacze określili to mianem dynamic breathability – zdolności materiału do dostosowywania się do zmieniającej się intensywności wysiłku i warunków otoczenia.
Wybór odzieży sportowej przestaje być wyłącznie kwestią wyglądu czy ceny. Równie ważne staje się to, z czego została wykonana, jak zachowuje się podczas użytkowania i jakie właściwości oferuje.
