Szukanie pracy w Polsce trwa już ponad 9 miesięcy. Rynek zatrudnienia wyraźnie hamuje

2026-11-17 17:48

Znalezienie nowego etatu w Polsce zajmuje dziś średnio ponad dziewięć miesięcy. Choć gospodarka rozwija się w dobrym tempie, sytuacja na rynku pracy staje się coraz trudniejsza. Przedsiębiorstwa niechętnie otwierają procesy rekrutacyjne, a w urzędach pracy ubywa ofert. Wyraźnie rośnie także odsetek osób, które pozostają bez zatrudnienia dłużej niż rok.

Pracownik budowlany w kasku i odzieży ochronnej tnie materiał szlifierką. O sytuacji na rynku pracy przeczytasz na Eska.
Autor: Materiały prasowe/ Materiały prasowe Zdjęcie poglądowe

Polska gospodarka rośnie, ale na rynku pracy ubywa ofert

Dobre wyniki polskiej gospodarki nie przynoszą ulgi osobom poszukującym etatu. Z analizy Polskiego Instytutu Ekonomicznego, którą opublikowano w „Tygodniku Gospodarczym”, wynika, że w drugim kwartale 2026 roku PKB zwiększyło się o 4,1 proc. rok do roku. W tym samym czasie rynek pracy zanotował jednak spadek, a przeciętne zatrudnienie w sektorze przedsiębiorstw od stycznia do września zmniejszyło się o 1 proc. w ujęciu rocznym.

Spadki widać także w danych gromadzonych przez urzędy pracy. W trzecim kwartale 2026 roku pracodawcy zgłosili tam 114,1 tys. wakatów, co oznacza wynik gorszy aż o 12,2 tys. w porównaniu z analogicznym okresem minionego roku. Mniejsza pula dostępnych stanowisk sprawia, że kandydaci szukający zatrudnienia mają znacznie mniejszy wybór i muszą mierzyć się z rosnącą konkurencją.

Problem ten dostrzega również główny ekonomista Konfederacji Lewiatan Mariusz Zielonka. Ekspert wskazał, że we wrześniu urzędy pracy zarejestrowały 35 tys. nowych propozycji zatrudnienia, co oznacza spadek o niemal 5 tys. ofert w stosunku do poprzedniego miesiąca oraz wynik słabszy niż przed rokiem.

Właściciele firm z dużą rezerwą podchodzą obecnie do rozbudowy swoich zespołów. Decyzje o wstrzymaniu rekrutacji wynikają przede wszystkim z wysokich cen energii, rosnących kosztów pracy oraz niepewności co do przyszłego popytu na rynku.

Ile trwa szukanie pracy w Polsce? Średni czas wzrósł do 9,2 miesiąca

Szczególny niepokój budzą statystyki obrazujące czas, jakiego potrzebują Polacy na znalezienie nowego pracodawcy. Sebastian Sajnóg z Polskiego Instytutu Ekonomicznego przeanalizował dane z Badania Aktywności Ekonomicznej Ludności (BAEL). Wynika z nich, że w drugim kwartale 2026 roku średni czas poszukiwania pracy wydłużył się do 9,2 miesiąca. Jeszcze rok wcześniej proces ten trwał przeciętnie 7,8 miesiąca, co oznacza, że w ciągu dwunastu miesięcy czas oczekiwania na etat wzrósł o ponad miesiąc.

Znacznie trudniejsze położenie dotyczy grupy osób długotrwale poszukujących źródła dochodu. W skali roku odsetek bezrobotnych pozostających bez etatu przez minimum 13 miesięcy skoczył z 15,9 proc. do 21,8 proc.

Statystyki te pokazują, że problem długotrwałego bezrobocia dotyka już ponad jednej piątej wszystkich osób bez pracy. Tymczasem wydłużająca się przerwa w życiorysie zawodowym bezpośrednio utrudnia późniejszy powrót na rynek i znalezienie zatrudnienia.

QUIZ. Imiona polskich skoczków i ich rywali. Znasz wszystkie? Tomasiak, Stoch, Małysz, Kraft, Ammann i inni
Pytanie 1 z 20
Zacznijmy od multimedalisty ostatnich igrzysk. Tomasiak ma na imię:
Kacper Tomasiak

Plany rekrutacyjne firm. Większość pracodawców wstrzymuje zatrudnienie

Zachowawczą postawę biznesu widać wyraźnie w badaniach analizujących plany kadrowe spółek. Raport Szybki Monitoring NBP pokazuje, że w czwartym kwartale 2026 roku wskaźnik kwartalnych prognoz zatrudnienia obniżył się do poziomu 13,5 pkt proc. Jest to najsłabszy wynik odnotowany od początku 2021 roku.

Zbliżone wnioski płyną z październikowego odczytu Miesięcznego Indeksu Koniunktury, przygotowanego przez Polski Instytut Ekonomiczny, gdzie wskaźnik zatrudnienia ukształtował się na poziomie 98,3 pkt. Z badania wynika, że aż 82 proc. firm nie planuje żadnych zmian w liczebności załogi, natomiast 9 proc. przedsiębiorstw zapowiada redukcję etatów.

Taki układ sił nie zwiastuje jednak gwałtownej fali zwolnień grupowych. Główną barierą na rynku pozostaje po prostu brak gotowości pracodawców do otwierania nowych stanowisk pracy.

„Na ogół rynek pracy reaguje z opóźnieniem na poprawę koniunktury gospodarczej. Dodatkowo wysokie koszty pracy i niepewność gospodarcza skłaniają firmy do ostrożności w zwiększaniu liczby etatów” – komentuje Sebastian Sajnóg z PIE.

Analityk podkreśla, że firmy wolą obecnie skupić się na podnoszeniu wydajności i maksymalnym wykorzystaniu posiadanej kadry, zamiast prowadzić nowe rekrutacje. Na ostrożność pracodawców wpływa także postępująca automatyzacja procesów oraz wdrażanie narzędzi opartych na sztucznej inteligencji.

Oferty pracy w największych miastach. Gdzie najłatwiej o zatrudnienie?

Z rynku płyną jednak także bardziej optymistyczne sygnały. Wspólny raport firm Grant Thornton i Element wskazuje, że we wrześniu 2026 roku na 50 wiodących portalach rekrutacyjnych opublikowano 269 tys. nowych ofert pracy. Oznacza to wzrost o 4,1 tys. ogłoszeń w ujęciu rocznym i stanowi czwarty z rzędu miesiąc z rosnącą liczbą propozycji dla kandydatów.

Ożywienie w rekrutacjach rozkłada się jednak w skali kraju bardzo nierównomiernie. Pozycję lidera utrzymuje Warszawa, gdzie we wrześniu pracodawcy zamieścili 44,2 tys. ogłoszeń, co stanowi wzrost o 8 proc. w stosunku do poprzedniego roku.

Drugą lokatę w zestawieniu zajął Kraków z pulą 16,4 tys. ofert i wzrostem na poziomie 2 proc. Podium zamyka Wrocław, w którym opublikowano 12,5 tys. propozycji pracy, czyli o 4 proc. więcej niż przed rokiem.

Odwrotny trend zanotowano natomiast we wschodniej i północnej części kraju, szczególnie w Bydgoszczy oraz Lublinie. W pierwszym z tych miast liczba ogłoszeń spadła o 2 proc. rok do roku i wyniosła 3,2 tys., z kolei w Lublinie pojawiło się 3,4 tys. ofert, co oznacza spadek o 1 proc.

Ekspertka Grant Thornton Magdalena Marcinowska podkreśla, że nadchodzące miesiące zweryfikują trwałość tego trendu. Kluczowe będzie to, czy wzrost liczby ofert dotrze do branż o niskim zapotrzebowaniu na kadrę oraz czy same ogłoszenia faktycznie zakończą się podpisaniem umów o pracę.

Prognozy bezrobocia na zimę. Stopa bezrobocia może przekroczyć 6 procent

Nadchodzące miesiące mogą przynieść kolejne wyzwania dla osób szukających zajęcia. Mariusz Zielonka z Konfederacji Lewiatan przypomina o specyfice prac sezonowych, które dominują w rolnictwie oraz budownictwie. Zakończenie sezonu w tych sektorach sprawi, że wielu pracowników tymczasowych straci dotychczasowe źródło utrzymania.

Ekonomista szacuje, że w styczniu wskaźnik bezrobocia może znów przebić barierę 6 proc. Takie zjawisko nie oznacza jednak krachu na rynku, ponieważ wyższe bezrobocie w miesiącach zimowych ma charakter czysto sezonowy.

Prawdziwym testem dla kondycji firm będzie dopiero początek 2027 roku. Przedsiębiorcy staną wówczas przed problemem wyższych kosztów działalności, co będzie skutkiem wygaśnięcia rządowego programu Ceny Paliw Niżej (CPN).

Obecne dane dowodzą, że sam wzrost PKB nie gwarantuje szybkiego przełomu z punktu widzenia bezrobotnych. Sebastian Sajnóg z PIE podsumowuje, że nawet utrzymanie wysokiej dynamiki wzrostu gospodarczego nie musi przynieść szybkiego odbicia popytu na pracowników do poziomów, które obserwowano w minionych latach.

Złoty Laur 2026 - Osobowość roku - Andrzej Poczobut

ROLKI