Polska odegra ważną rolę w Arktyce. Będzie kluczowym partnerem i łącznikiem mocarstw

Jak Polska stała się kluczowym graczem w Arktyce?

Rada Arktyczna, utworzona w 1996 roku przez kraje takie jak Kanada, Dania, USA, Rosja, Finlandia, Islandia, Norwegia i Szwecja, a także przez pięć rdzennych społeczności, miała na celu współpracę w zakresie ochrony środowiska i zrównoważonego rozwoju Arktyki. „Arktyka była wówczas postrzegana przede wszystkim jako obszar badań naukowych, a nie rywalizacji strategicznej. Szczęśliwie zdecydowaliśmy od początku, że nie będziemy zajmować się bezpieczeństwem militarnym. Mechanizm zgody i oddzielenie podejścia eksperckiego od bieżącej polityki przez lata pozwalały utrzymywać stabilny dialog między partnerami” - wyjaśnił Morten Hoeglund podczas konferencji Arctic Frontiers w Tromsoe.

Polska uzyskała status obserwatora w Radzie Arktycznej w 1998 roku, będąc jednym z pierwszych krajów spoza regionu, które dołączyły do tego grona. Jednak, jak zauważył Piotr Rychlik, polska obecność w Arktyce sięga znacznie dalej, aż do lat 30. XX wieku, kiedy to Polacy rozpoczęli ekspedycje naukowe na Grenlandię. Po wojnie kontynuowano badania, a stała obecność na Svalbardzie umocniła naszą pozycję w regionie.

Jakie są wyzwania i szanse dla Polski w Arktyce?

Hoeglund podkreślił, że w ciągu ostatnich trzydziestu lat znaczenie Arktyki znacznie wzrosło, a liczba obserwatorów w Radzie Arktycznej zwiększyła się do osiemnastu do końca 2025 roku. Wśród nich są kraje takie jak Chiny, Indie czy Japonia. „Tempo zmian klimatycznych, topnienie lodu morskiego, rosnące znaczenie nowych szlaków żeglugowych, dostępność złóż i wyzwania ekologiczne sprawiły, że Arktyka stała się przedmiotem globalnego zainteresowania” - dodał norweski dyplomata.

Polski ambasador zaznaczył, że wzrost aktywności międzynarodowych graczy wymaga lepszej koordynacji działań Rady Arktycznej. W 2010 roku Polska zaproponowała utworzenie tzw. Formatu Warszawskiego, który stał się platformą współpracy dla obserwatorów w Radzie. „Inicjatywa władz w Warszawie bardzo nam pomaga. Dzięki Polsce prace Rady Arktycznej przebiegają sprawniej, a obserwatorzy i stali członkowie mogą efektywniej współpracować. Dzięki temu łatwiej rozumieć swoje regionalne interesy” - przyznał Hoeglund.

Co oznacza rosnąca rola Polski w Arktyce?

Rychlik podkreślił, że decyzje podejmowane w Arktyce mają globalne konsekwencje dla klimatu, gospodarki i bezpieczeństwa. Rosnące znaczenie Polski w regionie wiąże się z określonymi oczekiwaniami wobec naszego kraju. „To nie tylko korzyści, ale i odpowiedzialność. Od państw takich jak Polska oczekuje się zaangażowania w rozwiązywanie globalnych problemów. To, co dzieje się w Arktyce, nie pozostaje tylko w Arktyce” - podsumował Rychlik.

Polska stała się pomostem między państwami arktycznymi a globalnymi graczami spoza regionu, w tym Chinami, Indiami i Japonią, które coraz baczniej śledzą rozwój sytuacji na północy. „Polska stała się łącznikiem między państwami arktycznymi i globalnymi graczami spoza regionu, w tym Chinami, Indiami i Japonią, które coraz uważniej obserwują rozwój sytuacji za północnym kołem podbiegunowym” - powiedział Piotr Rychlik.

Lawina komentarzy. W sieci zawrzało po wystąpieniu Nawrockiego na RBN [GALERIA]