- Resort przygotował projekt, który zmienia zasady przejmowania mieszkań komunalnych.
- Bliscy nie stracą lokalu z dnia na dzień, ale automatyzm ma zniknąć.
- Gminy zyskają możliwość weryfikacji dochodów i sytuacji majątkowej.
Koniec automatyzmu po śmierci najemcy. Umowa będzie wygasać
Ministerstwo Rozwoju i Technologii skierowało do uzgodnień międzyresortowych oraz konsultacji publicznych projekt nowelizacji przepisów dotyczących mieszkań komunalnych. Głównym założeniem zmian jest likwidacja automatycznego dziedziczenia prawa najmu lokalu po śmierci najemcy.
W praktyce oznacza to, że stosunek najmu nie będzie już przechodził na bliskich z mocy prawa. Po śmierci lokatora umowa wygaśnie, a dalsze zajmowanie mieszkania będzie możliwe wyłącznie po spełnieniu warunków określonych w ustawie i zawarciu nowej umowy z gminą.
Bliscy zmarłego zachowają pierwszeństwo, ale na nowych zasadach
Projekt nie pozbawia ochrony osób, które faktycznie mieszkały z najemcą. Małżonek, dzieci, osoby zobowiązane alimentacyjnie lub pozostające we wspólnym pożyciu, które stale zamieszkiwały w lokalu do chwili śmierci najemcy, będą miały pierwszeństwo w ubieganiu się o nową umowę najmu.
Nie będzie to jednak prawo bezwarunkowe. Zainteresowani będą musieli w określonym terminie złożyć oświadczenie woli zawarcia umowy oraz przedstawić deklarację dochodową i informację o posiadaniu lub nieposiadaniu innego lokalu lub domu w tej samej lub pobliskiej miejscowości. Jeśli warunki nie zostaną spełnione, gmina nie będzie zobowiązana do zawarcia nowej umowy.
Projekt przewiduje również, że w przypadku przekroczenia progów dochodowych czynsz zostanie ustalony na podwyższonym poziomie, adekwatnym do sytuacji finansowej przyszłego najemcy.
Sześć miesięcy na opuszczenie lokalu, jeśli nie dojdzie do umowy
Jeżeli gmina złoży ofertę zawarcia nowej umowy, a bliski zmarłego jej nie przyjmie lub nie odpowie w wyznaczonym terminie, roszczenie o najem wygaśnie. W takiej sytuacji konieczne będzie opróżnienie lokalu w ciągu sześciu miesięcy.
Do momentu podpisania nowej umowy albo opuszczenia mieszkania osoby pozostające w lokalu będą zobowiązane do ponoszenia opłat w wysokości czynszu, jaki obowiązywałby, gdyby umowa najmu nadal trwała. Projekt precyzuje też terminy, w których gmina ma obowiązek złożyć ofertę zawarcia umowy po otrzymaniu kompletu dokumentów od zainteresowanych.
Dlaczego rząd chce zmienić przepisy o mieszkaniach komunalnych?
Zmiana oznacza odejście od obecnych zasad wynikających z Kodeksu cywilnego, które pozwalają na wstąpienie w stosunek najmu niezależnie od sytuacji majątkowej i dochodowej osób bliskich zmarłemu najemcy. Obecnie gminy nie mają narzędzi do weryfikacji, czy osoby przejmujące lokal rzeczywiście potrzebują wsparcia mieszkaniowego.
Resort rozwoju i technologii wskazuje, że prowadzi to do sytuacji, w których mieszkania komunalne zajmowane są przez osoby mogące samodzielnie zaspokoić swoje potrzeby mieszkaniowe, podczas gdy gminy nie są w stanie przeznaczyć lokali dla najbardziej potrzebujących. Likwidacja automatycznego dziedziczenia ma uszczelnić system i lepiej ukierunkować pomoc mieszkaniową.
Projekt nowelizacji znajduje się obecnie na etapie uzgodnień i konsultacji. Jeśli przepisy wejdą w życie, zasady korzystania z mieszkań komunalnych po śmierci najemcy ulegną istotnej zmianie, a każda sprawa będzie rozpatrywana indywidualnie przez gminę.
