Jakie prognozy są najbardziej precyzyjne?
Meteorolog Michał Brennek z Zakładu Fizyki Atmosfery Instytutu Geofizyki PAN podkreśla, że prognozy na pierwsze trzy dni charakteryzują się najwyższą trafnością.
Najwyższą trafnością charakteryzują się prognozy na pierwsze trzy doby, na okres od czterech do siedmiu dni – bardzo dobrą, a od około siódmego do dziesiątego dnia prognoza staje się raczej scenariuszem: możemy określić trendy, na przykład czy nadchodzi ocieplenie, ochłodzenie albo okres z opadami, ale nie pogodę „co do godziny” w konkretnym miejscu – mówił meteorolog Michał Brennek z Zakładu Fizyki Atmosfery Instytutu Geofizyki PAN.
Jak działają modele numeryczne?
Podstawą współczesnych prognoz pogodowych są zaawansowane modele numeryczne, które działają na superkomputerach, rozwiązując skomplikowane równania opisujące fizykę atmosfery i oceanu. Europejskie Centrum Średnioterminowych Prognoz Pogody jest jednym z liderów w tej dziedzinie, przetwarzając codziennie dziesiątki milionów obserwacji z różnych źródeł, w tym satelitów, balonów meteorologicznych, samolotów, statków, boi i stacji naziemnych.
Rola synoptyków
Synoptycy mają za zadanie interpretować wyniki modeli, konfrontując je z bieżącymi obserwacjami i swoim doświadczeniem. Atmosfera jest układem chaotycznym, co oznacza, że drobne błędy w danych początkowych mogą narastać z czasem. Dlatego Europejskie Centrum Średnioterminowych Prognoz Pogody oblicza równolegle wiele scenariuszy, aby określić prawdopodobieństwo różnych trendów.
„Dlatego ECMWF – oprócz pojedynczej prognozy – liczy równolegle wiązkę 51 scenariuszy, różniących się minimalnie warunkami początkowymi. Dopóki scenariusze są zgodne, prognoza jest pewna, kiedy natomiast zaczynają się rozjeżdżać, uczciwiej jest mówić o prawdopodobieństwie i trendach.”
Aplikacje pogodowe a rzeczywistość
Michał Brennek zwraca uwagę na różnice między aplikacjami pogodowymi. Choć większość z nich korzysta z prognoz numerycznych, różnią się one źródłem danych i ich aktualnością. Kluczowe jest, z którego centrum obliczeniowego pochodzi prognoza oraz jak szybko aplikacja aktualizuje dane. Prognozy mogą być opóźnione o kilka godzin, co wpływa na ich dokładność.
„ECMWF publikuje dwie pełne prognozy na dobę, z godziny 00:00 i 12:00 UTC, uzupełniane dwiema krótszymi. Zanim wyniki przejdą przez obliczenia i dystrybucję, prognoza w telefonie może mieć już kilka-kilkanaście godzin.”
Krótkoterminowe prognozy i klasyczne metody
W krótkim horyzoncie czasowym, do sześciu godzin, najlepsze wyniki daje radar meteorologiczny, który pokazuje rzeczywiste występowanie opadów i burz. Dzięki temu można dokładnie przewidzieć ich przemieszczanie się na kilka godzin naprzód. Klasyczne narzędzia, takie jak obserwacja nieba i oficjalne prognozy synoptyczne, wciąż są niezastąpione w precyzyjnych przewidywaniach.
„W perspektywie najbliższych 3-6 godzin najlepszym narzędziem jest radar meteorologiczny, który pokazuje, gdzie opady i burze występują naprawdę.”
Źródło PAP.