Rodzina zamachowca z Krakowa dostanie ogromne pieniądze? W grę może wchodzić spora suma

2026-11-19 12:06

Kiedy posiadacz polisy na życie dopuszcza się zbrodni i w jej rezultacie sam ponosi śmierć, jego bliscy nie mogą liczyć na wsparcie finansowe. Towarzystwo ubezpieczeniowe wydaje w takich okolicznościach odmowę wypłaty świadczenia, a o wszystkim przesądza bezpośrednie powiązanie przestępstwa ze zgonem. Swoją decyzję instytucja opiera na obowiązujących przepisach oraz zapisach zawartej umowy. „Jeśli osobą ubezpieczoną jest sprawca przestępstwa – każda sytuacja rozpatrywana jest indywidualnie” - zaznacza w rozmowie z „Super Biznesem” rzecznik prasowy Towarzystwa Ubezpieczeń i Reasekuracji „Warta”.

Ściana z dziurami po kulach i znicze w Krakowie. Na miniaturze Michał Oksiński. O polisach sprawców pisze Eska.
Autor: Art Service/Super Express (2)

• Bliscy sprawcy przestępstwa, który poniósł śmierć, nie otrzymają pieniędzy z polisy.

• Najważniejszym czynnikiem jest tutaj bezpośredni związek przyczynowo-skutkowy łączący zbrodnię ze zgonem.

• Podstawę prawną decyzji stanowią przepisy Kodeksu cywilnego oraz Ogólne Warunki Ubezpieczenia (OWU).

• Poszkodowani oraz ich bliscy są objęci pełną ochroną ubezpieczeniową i dostaną należne wypłaty.

• Okoliczności zgonu samego sprawcy, takie jak interwencja policji czy samobójstwo, nie wpływają na decyzję.

W którym filmie padł ten cytat: "Sami swoi" czy "Nie ma mocnych"? Dopasuj tekst do uwielbianych komedii w quizie!
Pytanie 1 z 10
W którym filmie padł ten cytat: "Sami swoi" czy "Nie ma mocnych"? "Ona się prędzej diabła spodziewa jak mnie z gromnicą"

Polisa na życie a popełnienie przestępstwa. Czy rodzina sprawcy dostanie odszkodowanie?

Głównym powodem wykupienia ubezpieczenia na życie jest chęć zapewnienia bliskim bezpieczeństwa finansowego. Tego typu polisa ma pełnić funkcję ochronnej poduszki w obliczu najgorszych scenariuszy. Sytuacja komplikuje się jednak w momencie, gdy ubezpieczony sam doprowadza do tragedii. Wiele pytań natury prawnej i formalnej wywołał niedawny, tragiczny zamach Michała Oksińskiego na Rynku w Krakowie. W debacie publicznej często analizuje się przypadek, w którym klient towarzystwa ubezpieczeniowego dopuszcza się umyślnego czynu zabronionego, takiego jak zabójstwo, i w jego rezultacie sam ginie. Powstaje wówczas pytanie, czy wskazani w umowie jako uposażeni członkowie rodziny otrzymają należne pieniądze.

Rozstrzygnięcie w takich sprawach jest krótkie i niekorzystne dla bliskich, ponieważ najczęściej spotykają się oni z decyzją odmowną. Towarzystwa ubezpieczeniowe stosują bardzo dokładne regulacje na wypadek tak skrajnych zdarzeń. Jeżeli zgon posiadacza polisy stanowi bezpośredni rezultat popełnionej przez niego zbrodni, odmowa wypłaty pieniędzy jest niemal przesądzona. Ta podstawowa reguła ma uniemożliwić czerpanie jakichkolwiek zysków finansowych z łamania prawa oraz zapobiegać sytuacjom, w których samo ubezpieczenie stałoby się motywacją do przestępstwa.

Mechanizm działania tego typu przepisów tłumaczy w rozmowie z „Super Biznesem” Krzysztof Kulasza, rzecznik prasowy Towarzystwa Ubezpieczeń i Reasekuracji „Warta”.

„Osoby, które są ofiarami przestępstwa objęte są ochroną ubezpieczeniową w ofercie ubezpieczeń na życie »Warty«. Wyłączenia dotyczą m.in. sprawców przestępstw oraz osób czynnie uczestniczących w zamieszkach, rozruchach, aktach terroru” - podkreśla.

Przedstawiciel firmy ubezpieczeniowej zastrzegł przy tym, że przekazane wyjaśnienia mają wymiar wyłącznie ogólny i opisują sytuację czysto hipotetyczną, nie odnosząc się do żadnego konkretnego zdarzenia ani wskazanych osób.

Odmowa wypłaty z polisy na życie. Dlaczego ubezpieczyciel nie płaci rodzinie przestępcy?

Cały mechanizm opiera się na prostej logice, zgodnie z którą ubezpieczenie nie może stanowić finansowej nagrody za łamanie prawa. Dla firm takich jak „Warta” najważniejszym elementem przy ocenie sprawy jest wystąpienie związku przyczynowo-skutkowego. W praktyce oznacza to, że gdy posiadacz polisy na życie dopuszcza się umyślnego przestępstwa i w jego konsekwencji traci życie, jego rodzina nie otrzyma żadnych środków finansowych.

„Jeśli osobą ubezpieczoną jest sprawca przestępstwa – każda sytuacja rozpatrywana jest indywidualnie. Najczęściej rozpatrujemy taką sprawę na podstawie dostępnej dokumentacji, jednakże w niektórych sytuacjach do prawidłowego rozpatrzenia może być wymagany wyrok sądu. W przypadku gdy osobą ubezpieczoną jest osoba poszkodowana przez sprawcę zabójstwa – wyrok sądu nie jest wymagany” - zaznacza dla „Super Biznesu” rzecznik prasowy „Warty”.

Głównym powodem wstrzymania wypłaty pieniędzy jest właśnie bezpośrednie powiązanie przyczynowo-skutkowe między umyślnym czynem zabronionym a zgonem ubezpieczonego. Sam fakt bycia przestępcą nie przekreśla jeszcze polisy, ale śmierć musi nastąpić bezpośrednio w rezultacie tego konkretnego czynu. Dobrym przykładem takiej sytuacji jest zgon sprawcy napadu podczas ucieczki przed policją.

Dla towarzystwa ubezpieczeniowego nie są również istotne dokładne okoliczności, w jakich przestępca stracił życie. Przedstawiciele „Warty” zwracają uwagę, że przy zgonie osoby dopuszczającej się zbrodni z winy umyślnej nie analizuje się, czy śmierć nastąpiła podczas policyjnej interwencji, w wyniku obrony koniecznej osoby trzeciej, czy też przez samobójstwo popełnione zaraz po ataku. Każdy z tych scenariuszy prowadzi do dokładnie takiego samego finału, czyli odmowy wypłaty świadczenia dla osób uposażonych.

„W przypadku śmierci osoby będącej sprawcą przestępstwa z winy umyślnej – np. zabójstwa, nie ma znaczenia w jaki sposób sprawca zginął – osobom uposażonym z polisy sprawcy nie przysługuje świadczenie” - wskazuje Krzysztof Kulasza.

Kiedy ubezpieczyciel nie wypłaci pieniędzy z polisy? Lista wyłączeń odpowiedzialności

Katalog wyłączeń odpowiedzialności bywa bardzo rozbudowany i różni się w zależności od konkretnej firmy ubezpieczeniowej. W większości umów można jednak znaleźć zestaw standardowych klauzul, które najczęściej prowadzą do wstrzymania wypłaty środków. Najważniejsze z tych zapisów zostały szczegółowo zestawione przez serwis Lucky.pl.

• Targnięcie się na własne życie w pierwszych dwóch latach trwania polisy. Jest to powszechnie stosowany okres karencji. Zabezpiecza on firmy przed sytuacjami, w których klient zawiera umowę z planem popełnienia samobójstwa, by zagwarantować bliskim wypłatę środków. Po upływie tego czasu, wynoszącego zazwyczaj 24 miesiące, polisa obejmuje już także takie tragiczne zdarzenia.

• Zgon będący rezultatem zamieszek lub działań o charakterze wojennym. Towarzystwa ubezpieczeniowe uznają konflikty zbrojne za ryzyko o skali niemożliwej do wyliczenia. Z tego powodu standardowo zdejmują z siebie odpowiedzialność za tragedie wywołane wojną, masowymi niepokojami społecznymi czy aktami terroru.

• Utrata życia w trakcie dokonywania przestępstwa lub samej próby jego popełnienia. Zasada jest tutaj jednoznaczna, ponieważ ubezpieczenie nie może zabezpieczać finansowych rezultatów łamania prawa. Gdy posiadacz polisy poniesie śmierć chociażby w trakcie zorganizowanego przez siebie napadu na bank, uposażona rodzina nie dostanie pieniędzy.

• Ukrycie informacji o chorobie na etapie podpisywania dokumentów. Jest to jedno z najcięższych przewinień ze strony klienta. Zawarcie umowy poprzedza konieczność wypełnienia ankiety medycznej, w której należy zgodnie z prawdą opisać swój stan zdrowia, przebyte zabiegi oraz schorzenia. Świadome zatajenie wcześniej wykrytej wady serca i późniejszy zgon na zawał dają firmie pełną podstawę do wstrzymania wypłaty. Właśnie dlatego zatajenie prawdy o zdrowiu przy zawieraniu umowy stanowi jeden z najczęstszych powodów odmowy wypłaty odszkodowania.

• Zgon nastąpił po zażyciu narkotyków lub spożyciu alkoholu. W takich przypadkach decydujące znaczenie ma wykazanie związku przyczynowo-skutkowego. Jeżeli właściciel polisy doprowadzi po pijanemu do wypadku drogowego i w nim zginie, jego bliscy najprawdopodobniej nie otrzymają świadczenia. Towarzystwo musi jednak dowieść, że stan nietrzeźwości bezpośrednio doprowadził do zgonu.

Kodeks cywilny i OWU a polisa na życie. Jakie przepisy blokują wypłatę świadczenia?

Wstrzymanie wypłaty świadczenia przez firmę ubezpieczeniową nie wynika z jej swobodnego uznania, lecz posiada mocne umocowanie w przepisach. Cała procedura opiera się na dwóch głównych filarach, czyli ogólnych regulacjach Kodeksu cywilnego oraz znacznie istotniejszych w tym przypadku szczegółowych zapisach umowy, znanych jako Ogólne Warunki Ubezpieczenia (OWU).

Główny punkt odniesienia stanowi tutaj artykuł 833 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z jego treścią towarzystwo ubezpieczeniowe nie ponosi odpowiedzialności w sytuacji, gdy dana szkoda powstała z winy umyślnej. Wspomniany przepis nie wymienia wprawdzie bezpośrednio zgonu podczas popełniania przestępstwa, ale tworzy ogólną podstawę prawną dla bardziej szczegółowych regulacji.

„W przypadku KC – jest to art. 833, w przypadku OWU – są to zapisy dot. wyłączeń odpowiedzialności (numeracja może różnić się w zależności od produktu)” - tłumaczy rzecznik prasowy „Warty”.

W praktyce decydujące znaczenie ma zawsze dokument OWU, który stanowi swoistą instrukcję obsługi dla konkretnej polisy. To właśnie w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia zawarte są szczegółowe klauzule o wyłączeniach odpowiedzialności, dające bezpośrednią podstawę do odmowy wypłaty świadczenia. Każdy klient decydujący się na ubezpieczenie na życie powinien wnikliwie zapoznać się z tym fragmentem umowy, gdyż firmy wymieniają tam wszystkie scenariusze skutkujące blokadą środków. Powszechnie stosowaną regułą jest właśnie brak odpowiedzialności finansowej w przypadku, gdy zgon klienta ma bezpośredni związek z dokonanym przez niego umyślnym przestępstwem lub samą próbą jego popełnienia.

Ubezpieczenie na życie ofiary przestępstwa. Kto w takiej sytuacji otrzyma pieniądze?

Zupełnie inaczej i znacznie prościej wygląda sytuacja prawna w przypadku osób poszkodowanych w wyniku zbrodni. Towarzystwa ubezpieczeniowe, w tym „Warta”, stawiają sprawę jasno i zapewniają pełną ochronę ofiarom przestępstw. Jeżeli zamordowana osoba posiadała własną polisę na życie, wskazani przez nią bliscy bez przeszkód otrzymają należne pieniądze.

„Jeżeli ofiarami sprawcy zabójstwa są osoby bliskie sprawcy, które posiadały ubezpieczenie na życie i miały wskazanych w swoich polisach jako uposażonych np. dalszych krewnych, wówczas tym uposażonym przysługuje świadczenie” - wskazuje w rozmowie z „Super Biznesem” Krzysztof Kulasza.

W sytuacji, gdy ofiara zbrodni dysponowała własnym ubezpieczeniem na życie i jako osoby uposażone wpisała tam swoje dzieci, rodziców lub dalszą rodzinę, środki zostaną im normalnie przekazane. Istotnym ułatwieniem dla rodzin poszkodowanych jest fakt, że do uruchomienia wypłaty nie potrzeba prawomocnego wyroku sądu skazującego mordercę, co wyraźnie skraca czas oczekiwania na pieniądze.

Ostateczne zasady rządzące rynkiem ubezpieczeń są w tej kwestii całkowicie przejrzyste. W odróżnieniu od bliskich mordercy, rodziny ofiar posiadających własną polisę na życie są w pełni chronione, a osobom uposażonym normalnie wypłaca się świadczenie. W takich okolicznościach odmowa wypłaty pieniędzy w ogóle nie wchodzi w grę, a samo ubezpieczenie realizuje swój podstawowy cel, jakim jest finansowe zabezpieczenie krewnych zmarłego. Ta zasadnicza różnica udowadnia, że system ma za zadanie wspierać poszkodowanych, a nie przynosić korzyści sprawcom zbrodni.

CO PLANOWAŁ MICHAŁ O.? MARCIN "BORYS" MIKSZA O SPRAWCY Z KRAKOWA

ROLKI