Spis treści
- W strukturach Śląskiego Uniwersytetu Medycznego rozpoczął pracę specjalny zespół do spraw etyki i rzetelności badawczej.
- Eksperci mają wyznaczyć precyzyjne ramy wykorzystywania narzędzi sztucznej inteligencji przez kadrę akademicką.
- To odpowiedź władz uczelni na pogoń za liczbą publikacji oraz rosnące ryzyko nadużywania nowoczesnych algorytmów.
- Wysunięto postulat, aby autorzy prac wprost określali, w jakiej części wspierali się cyfrowymi rozwiązaniami.
- Śląska placówka zamierza w ten sposób dostosować się do globalnych norm transparentności w przestrzeni badawczej.
Nowe procedury na Śląskim Uniwersytecie Medycznym. Uczelnia kontroluje narzędzia AI
Władze Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach formalnie zainaugurowały działalność Zespołu ds. Etyki i Rzetelności Naukowej. Celem nowo powołanej jednostki jest stworzenie jasnych reguł postępowania dla badaczy, którzy wspomagają się sztuczną inteligencją. Pierwsze obrady ekspertów już się odbyły, co oznacza, że prace nad regulaminem wewnątrz placówki wkroczyły w fazę realizacji.
Zasadniczym obowiązkiem zespołu jest przygotowanie precyzyjnych rekomendacji określających, jak w sposób moralny i rzetelny stosować zaawansowane algorytmy podczas pracy badawczej i tworzenia artykułów. Grupa otrzymała również misję monitorowania standardów etycznych w całym środowisku uczelnianym oraz upowszechniania pożądanych wzorców postępowania.
Zastępca rektora do spraw naukowych Śląskiego Uniwersytetu Medycznego, profesor Oskar Kowalski, zaznacza, że placówka stawia na pełną jawność procedur i chce funkcjonować w oparciu o najwyższe wymogi.
Działamy zgodnie z międzynarodowymi standardami, dbając o przejrzystość w nauce – podkreślił prof. Oskar Kowalski.
Sztuczna inteligencja kusi badaczy. Szef zespołu ŚUM o presji publikacyjnej
Konieczność uregulowania tych kwestii wynika z rosnących wyzwań w świecie akademickim. Przewodniczącym nowo utworzonej grupy został profesor Andrzej Więcek, który na co dzień kieruje Katedrą i Kliniką Nefrologii, Transplantologii i Chorób Wewnętrznych. Zwraca on szczególną uwagę na ogromną presję, pod jaką muszą obecnie pracować naukowcy.
Naukowcy pracują pod presją czasu, są rozliczani z aktywności, liczby publikacji, a AI tworzy pokusę, by skorzystać z możliwości, by zrobić coś szybciej, prościej. A nauka to poszukiwanie prawdy, a nie korzystanie z niepewnych, fałszywych źródeł – wyjaśnia prof. Andrzej Więcek.
Profesor akcentuje, że brak nadzoru nad wykorzystaniem algorytmów w badaniach może skutkować powstawaniem opracowań bazujących na błędnych i niesprawdzonych informacjach, co całkowicie przeczy idei nauki. Zjawisko to przybiera na sile, ponieważ nowoczesna, generatywna sztuczna inteligencja potrafi znacznie więcej niż tylko edycja tekstu i korekta błędów. Maszyny są już w stanie zaproponować nowatorską koncepcję badawczą oraz zaplanować pełną procedurę analityczną.
Mamy też do czynienia z tzw. generatywną sztuczną inteligencją, która wymyśli za nas temat badań i niemal je przeprowadzi. Już teraz autorzy prac naukowych powinni informować, w jakim zakresie, przygotowując badanie i pisząc pracę, korzystali z AI - wskazuje prof. Więcek.
Obowiązkowe deklaracje dla naukowców. ŚUM wprowadza standardy transparentności w nauce
Wdrażane przepisy będą opierać się w głównej mierze na zasadzie przejrzystości. Komisja powołana przez śląską uczelnię zajmie się wprowadzaniem wzorców postępowania, które obejmą między innymi kwestie ustalania autorstwa publikacji oraz zasady odpowiedzialnego realizowania projektów. Kluczowa modyfikacja dotknie jednak bezpośrednio twórców akademickich tekstów.
Zgodnie z nowymi procedurami, badacze będą musieli wprost zadeklarować, na którym etapie prac i w jakiej skali posiłkowali się innowacyjnymi narzędziami cyfrowymi. Przewiduje się, że tego rodzaju oświadczenie stanie się standardowym i nieodłącznym załącznikiem do każdego artykułu naukowego przygotowywanego w murach katowickiej placówki.
Działania podjęte przez władze Śląskiego Uniwersytetu Medycznego stanowią jeden z pionierskich i niezwykle wymiernych kroków zmierzających do uporządkowania roli sztucznej inteligencji w polskim sektorze badawczym.
