Przestawienie zegarków to nie tylko dłuższy sen. Ekspert ostrzega przed powikłaniami

2026-10-08 15:52

W nocy z 24 na 25 października przestawimy zegarki z godziny 3 na 2. Choć oznacza to dodatkową godzinę snu, zmiana czasu niesie ze sobą szereg komplikacji. Jak zauważa ekspert z Uniwersytetu Łódzkiego, zamieszanie może dotknąć organizacji pracy, logistyki, a nawet rozliczeń pracowniczych.

Uśmiechnięta kobieta trzyma pomarańczowy budzik i wskazuje go palcem. O skutkach zmiany czasu przeczytasz na Eska.
Autor: Aleksandra Voinova/ Shutterstock

Zegarki cofniemy o godzinę na czas zimowy

Już w niedzielę, 25 października, nastąpi przejście na czas zimowy. Oznacza to konieczność cofnięcia wskazówek zegarów z 3 w nocy na 2. Skutkiem tego będą jaśniejsze poranki, ale równocześnie szybsze zapadanie zmroku w godzinach popołudniowych.

Dla przeważającej części społeczeństwa to jedynie drobna korekta domowych czasomierzy. Jednak z perspektywy przedsiębiorstw i osób zatrudnionych, sytuacja ta generuje znacznie więcej wyzwań.

Jedna godzina może namieszać w pracy międzynarodowej

Dr Piotr Sosnowski z Katedry Logistyki Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego podkreśla, że modyfikacja czasu to potencjalne źródło komplikacji w działaniu firm operujących na rynkach międzynarodowych.

Jak zaznacza specjalista, głównym wyzwaniem jest ryzyko pojawienia się rozbieżności czasowych między kooperującymi podmiotami z różnych państw.

Trudności te uwydatniają się, gdy kraje dokonują zmiany czasu w innych terminach. Współpraca na linii Europa-USA wymaga wówczas szczególnej czujności przy weryfikacji grafików, dat i zapisów w umowach.

Pamiętasz, kto zagrał w serialu "Kariera Nikodema Dyzmy"? Quiz dla wielbicieli telewizji z lat 80-tych!
Pytanie 1 z 10
Kto wcielał się w rolę Niny Kunickiej?

Możliwy problem z pensją i ewidencją czasu pracy

Rotacja czasu odgrywa również kluczową rolę dla osób wykonujących pracę w systemie zmianowym. Przesunięcie wskazówek do tyłu sprawia, że konkretna zmiana robocza ulega wydłużeniu bądź skróceniu w ujęciu rzeczywistym.

Taki stan rzeczy bezpośrednio rzutuje na proces rejestracji czasu pracy i kalkulacji należnego wynagrodzenia. Obowiązkiem pracodawców jest precyzyjne określenie faktycznie przepracowanych przez podwładnego godzin.

Kwestia ta jest niezwykle istotna w zakładach funkcjonujących w trybie całodobowym, gdzie każda przepracowana jednostka czasu musi zostać odpowiednio zewidencjonowana.

Kierowcy też mogą mieć kłopot z czasem pracy

Firmy z sektora TSL również muszą zachować wzmożoną ostrożność w związku ze zmianą czasu. Manipulacja na zegarach nie wpływa bowiem na realny czas spędzony za kierownicą oraz na wymiar obowiązkowej przerwy na odpoczynek.

Błędna interpretacja czasu lokalnego grozi zaburzeniami w rejestrowaniu działań kierowców. W skali wielu realizowanych frachtów, nawet pozornie błaha pomyłka jest w stanie zdezorganizować plan całej podróży.

Dostawy mogą się opóźnić przez okienka czasowe

Jeszcze poważniejsze perturbacje mogą dotknąć centra logistyczne. Funkcjonowanie transportu opiera się tam na niezwykle rygorystycznie wyznaczonych ramach czasowych.

Jak tłumaczy dr Sosnowski, rośnie prawdopodobieństwo sytuacji, w której niemożliwe okaże się zrealizowanie nadania towaru lub jego odbioru, z uwagi na to, że przewoźnik nie dotrzymał wyznaczonego okienka czasowego.

Ponadto, zmiana czasu to potencjalna przeszkoda w płynnym przeładunku dóbr pomiędzy różnymi środkami transportu (koleją, statkami i samochodami ciężarowymi). Pojedyncza rozbieżność w harmonogramie wystarczy, by zakłócić sprawność całego łańcucha dostaw.

Pociągi i samoloty muszą przestawić rozkłady jazdy

Kwestia zmiany czasu nie omija także sektora przewozu osób. Operatorzy transportowi są zmuszeni do odpowiedniego zaktualizowania rozkładów jazdy pociągów i siatek połączeń lotniczych.

Brak takich działań skutkowałby problemami podróżnych z zaplanowanymi przesiadkami lub koniecznością dłuższego oczekiwania na kontynuację trasy.

Po co właściwie zmieniamy czas? Historia i współczesność

Koncepcja manipulowania czasem liczy sobie ponad stulecie. Prekursorami tego rozwiązania były Państwa Centralne, czyli Niemcy i Austro-Węgry, które wprowadziły je w trakcie I wojny światowej. Główną motywacją była chęć zaoszczędzenia energii i węgla dzięki efektywniejszemu eksploatowaniu światła słonecznego.

Obecnie realia uległy drastycznej zmianie. Nasza codzienność oraz funkcjonowanie gospodarki w znacznie mniejszym stopniu opierają się na dostępności naturalnego oświetlenia.

Według dr. Piotra Sosnowskiego, jest to wystarczający powód, by ponownie pochylić się nad zasadnością utrzymywania tego mechanizmu.

Naukowiec podkreśla, że w dzisiejszych czasach utrzymywanie zmiany czasu może budzić uzasadnione wątpliwości, biorąc pod uwagę transformację nawyków w zakresie zużycia energii i styl życia w dużej mierze niezależny od słońca.

Niewykluczone zatem, że nadeszła pora, by po stu latach zrezygnować z praktyki ustanowionej w skrajnie odmiennych warunkach. Jak dotąd jednak, system podwójnej w ciągu roku zmiany czasu pozostaje w Polsce obowiązujący.

Dlaczego przestawiamy zegarki na czas zimowy i letni letni?

ROLKI