Spis treści
Oszustwa w internecie i utrata pieniędzy. Kto najczęściej pada ofiarą?
Wygoda zakupów internetowych wiąże się ze sporym ryzykiem, co jednoznacznie potwierdzają najnowsze analizy. Poważną skalę tego zjawiska obrazuje raport „Polaków portfel własny: bezpieczny koszyk Polaka”, który powstał na zlecenie Santander Consumer Banku. Z zebranych danych wynika, że oszustwa w internecie dotknęły już 32 proc. Polaków, czyli niemal co trzeciego z nas.
W grupie poszkodowanych aż 28 proc. osób dało się oszukać jednorazowo. Z kolei 4 proc. ankietowanych straciło w ten sposób swoje oszczędności lub prywatne dane już kilka razy.
Wbrew pozorom i powszechnym opiniom, to wcale nie mniej zaznajomieni z technologią seniorzy są grupą najbardziej narażoną na ataki. Statystyki wyraźnie pokazują, że ofiarami cyberprzestępców najczęściej padają trzydziestolatkowie, wśród których odsetek ten wynosi aż 36 proc. Niewiele bezpieczniejsi są czterdziestolatkowie z wynikiem 33 proc., a także najmłodsi dorośli oraz osoby z przedziału wiekowego 50-59 lat, gdzie problem dotknął po 30 proc. badanych.
Bezpieczne zakupy online. Polacy masowo porzucają koszyki przez podejrzenia
Obawa przed utratą środków wymusza na konsumentach znacznie większą ostrożność podczas sieciowych transakcji. Zanim wciśniemy przycisk „kupuję i płacę”, uważnie weryfikujemy sam sklep oraz cały proces płatności, a w przypadku jakichkolwiek wątpliwości po prostu wycofujemy się z zakupu.
Z ustaleń IBRiS wynika, że takie zachowanie staje się wśród konsumentów standardem. Przez rosnącą nieufność w ostatnim roku aż 41 proc. Polaków przerwało transakcję na skutek swoich podejrzeń. Jednorazowo na taki krok zdecydował się co czwarty badany, czyli 27 proc., natomiast 14 proc. respondentów porzuciło koszyk w ostatnim momencie już kilkukrotnie.
Najbardziej wyczuleni na zagrożenia są młodsi użytkownicy sieci. W przedziałach wiekowych 18-29 oraz 30-39 lat z podejrzanych zakupów zrezygnowała blisko połowa badanych, co daje odpowiednio 50 i 49 proc. Zdecydowanie rzadziej takie decyzje podejmowały osoby mające 50-59 lat oraz seniorzy, u których wskaźnik ten ukształtował się na poziomie około 26-27 proc.
Kradzież tożsamości i danych karty. Czego obawiamy się podczas zakupów w sieci?
Strach przed działalnością przestępców wywołuje u kupujących konkretny opór przed udostępnianiem informacji. Ryzyko nie ogranicza się już bowiem wyłącznie do straty gotówki przy pojedynczej płatności. Konsumenci coraz częściej obawiają się kradzieży tożsamości, która może przynieść im problemy na ogromną skalę.
Badanie dowodzi, że z tego powodu drastycznie ograniczamy zaufanie, zwłaszcza wobec rozbudowanych formularzy zamówień. Wśród Polaków stawiających na bezpieczne zakupy online największy lęk budzi kradzież tożsamości, przez co aż 75 proc. osób boi się podawać numer PESEL czy serię dowodu osobistego. Dowodzi to wysokiej świadomości społecznej na temat konsekwencji, jakie niesie przejęcie tych wrażliwych informacji przez hakerów.
Jakie jeszcze zagrożenia spędzają nam sen z powiek? Wśród najczęściej wymienianych obaw pojawiają się następujące kwestie.
- Wpisywanie szczegółów karty płatniczej: aż 63 proc. respondentów odczuwa wyraźny niepokój, gdy musi podać w sieci numer karty, termin jej ważności oraz kod CVV.
- Kradzież tożsamości i wyłudzenia: zdecydowanie największy strach u 75 proc. ankietowanych wywołuje konieczność udostępnienia numeru PESEL, paszportu lub dowodu osobistego.
Wspomniane obawy bezpośrednio wpływają na nasze codzienne nawyki w internecie. Aż 66 proc. ankietowanych, czyli dwie trzecie, przynajmniej raz celowo zmniejszyło ilość informacji wpisywanych do formularzy. Co istotne, dla większości badanych stanowiącej 59 proc. takie ograniczanie danych stało się już stałym nawykiem, a zaledwie co piąty konsument jeszcze tego nie praktykuje, choć poważnie o tym myśli.
Takie podejście kupujących stanowi ważną wskazówkę dla właścicieli platform handlowych. Sklepy internetowe muszą zadbać o poczucie bezpieczeństwa klientów i przestać żądać informacji zbędnych do zrealizowania wysyłki.
Raport „Polaków portfel własny: bezpieczny koszyk Polaka” przygotował Instytut Badań Rynkowych i Społecznych (IBRiS) na zlecenie Santander Consumer Banku. Badanie przeprowadzono metodą CATI między 18 sierpnia a 2 września 2026 r. na reprezentatywnej próbie 1000 dorosłych Polaków.