Ignacy Kra­sicki - Hymn do miło­ści Ojczy­zny: streszczenie, interpretacja, PODCAST

2020-04-27 9:09
Hymn do miło­ści Ojczy­zny - Ignacy Kra­sicki: streszczenie, interpretacja, PODCAST
Autor: Freeimages Hymn do miło­ści Ojczy­zny - Ignacy Kra­sicki: streszczenie, interpretacja, PODCAST

„Hymn do miło­ści Ojczy­zny” jest utworem niedługim, ale pełnym treści. Dzięki temu opracowaniu nie przegapisz najważniejszych informacji. Przeczytaj albo posłuchaj.

Ignacy Kra­sicki - Hymn do miło­ści Ojczy­zny - streszczenie, interpretacja

Spis treści

  1. Hymn do miło­ści Ojczy­zny - Ignacy Kra­sicki: najważniejsze informacje
  2. Hymn do miło­ści Ojczy­zny - Ignacy Kra­sicki: streszczenie
  3. Hymn do miło­ści Ojczy­zny - Ignacy Kra­sicki: interpretacja
  4. I na koniec kilka słów dla ambit­nych

Ignacy Kra­sicki to osiemnastowieczny poeta, prozaik, publicysta, a także biskup war­miń­ski i arcybiskup gnieźnieński. Two­rzył w epoce oświe­ce­nia. Ten okres lite­racki cechuje wiara w naukę i rozum ludzki. Wiedza była największą wartością. Odrzu­cano wszel­kie twier­dze­nia, któ­rych nie dało się potwier­dzić poprzez doświad­cze­nie, a także gusła i zabobony. „Hymn do miłości Ojczyzny” jest jednym z najpopularniejszych utworów Krasickiego, jednak jego interpretacja może przysporzyć wielu kłopotów. Dzięki temu opracowaniu zrozumiesz, co autor miał na myśli i unikniesz stresu na lekcji języka polskiego. 

Przeczytaj albo posłuchaj tego nagrania do końca i dowiedz się, jakie ważne motywy pojawiają się w tym hymnie i czym charakteryzuje się jego budowa.

Hymn do miło­ści Ojczy­zny - Ignacy Kra­sicki: najważniejsze informacje

„Hymn do miło­ści Ojczy­zny” to pierw­szy utwór, który nale­ży do pol­skiej liryki patrio­tycz­nej. Uka­zał się w tysiąc siedemset siedemdziesiątym czwartym roku, czyli dwa lata po pierw­szym roz­bio­rze Pol­ski. W tym okresie peł­nił funk­cję naro­do­wego hymnu. Ze względu na swoje prze­sła­nie został także usta­no­wiony hym­nem Szkoły Rycer­skiej zało­żo­nej przez króla Sta­ni­sława Augu­sta Ponia­tow­skiego na początku dru­giej połowy osiemnastego wieku. Głów­nym moty­wem w utwo­rze jest miłość do ojczy­zny. Jest to czę­sto poru­szany przez Kra­sickiego temat. W swo­ich innych dziełach poeta skupiał się też na potę­pianiu ciem­noty, wiary w zabo­bony, a także lizu­so­stwa i impre­zowego stylu życia szlachty.

Już sam tytuł hymnu może cię naprowadzić na właściwą interpretację utworu. Hymn to gatunek liryczny wyróżniający się podniosłym stylem i pochwalnym charakterem. Przez poetów był uwa­żany za świet­ny spo­sób na oddanie czci war­to­ściom takim jak Bóg, honor i ojczy­zna.

Pod­mio­tem lirycz­nym w utworze jest osoba kocha­jąca ponad życie swój kraj, co dokładniej przedstawimy w dal­szej czę­ści nagra­nia. Słu­chaj uważ­nie! Warto zazna­czyć, że nie spo­sób okre­ślić płci ani wieku podmiotu lirycz­nego, a także innych jego cech, a nawet poglądów. Bar­dzo moż­liwe, że autor uznał to za zbędne, mogące zabu­rzyć właściwy odbiór dzieła. 

Hymn do miło­ści Ojczy­zny - Ignacy Kra­sicki: streszczenie

Analizę „Hymnu do miłości Ojczyzny” przeprowadzimy, skupiając się każdorazowo na dwóch wersach utworu. Najpierw je przytoczymy, a następnie omówimy. Gotowy? Zaczynamy!

Święta miło­ści kocha­nej ojczy­zny,
Czują Cię tylko umy­sły pocz­ciwe!

Hymn roz­po­czyna się apo­strofą, czyli bez­po­śred­nim zwro­tem do osoby, idei, poję­cia lub wyda­rze­nia. W tym wypadku adre­so­wana jest do miło­ści do ojczy­zny, którą może poczuć jedy­nie pewna grupa osób. Uprzywilejowani do tego są pocz­ci­wi, czyli osoby życz­li­we, kie­ru­ją­ce się w życiu takimi zasa­dami jak posza­no­wa­nie tra­dy­cji, męstwo, cnota. Co ważne, w tym dwu­wer­so­wym frag­men­cie okre­ślono zarówno temat hymnu, jak i jego nadawcę oraz odbiorcę. Nadawca ceni sobie war­to­ści takie jak honor, uczci­wość i wier­ność. Uważa się, że może być nim sam autor – Ignacy Kra­sicki. 


Dla Cie­bie zja­dłe sma­kują tru­ci­zny,
Dla Cie­bie więzy, pęta nie­zel­żywe. 

Jak możesz usły­szeć, tekst ten napi­sany jest nieco archa­icz­nym i zapewne czasem nie­zro­zu­mia­łym języ­kiem. Nie martw się, to nic dziw­nego, bio­rąc pod uwagę datę jego powsta­nia. Zja­dłe tru­ci­zny to tru­ci­zny jado­wite, nie­smaczne. Z kolei nie­zel­żywe więzy i pęta to nie­wola, która nie sta­nowi dla podmiotu lirycz­nego obrazy, nie hańbi go. Wszystko dlatego, że jest więziony dla dobra i wol­no­ści ojczy­zny. Warto zaznaczyć, że wła­śnie w tym utwo­rze po raz pierw­szy w historii polskiej literatury miłość do rodzimego kraju została utoż­sa­miona z fizycz­nym cier­pie­niem i śmier­cią. Obo­wiąz­kiem każ­dego patrioty powinno być, gdy jest to konieczne, przy­ję­cie bólu dla ojczy­zny z uśmie­chem na ustach. Pamiętaj też, że pod­kre­ślona tutaj została war­tość i piękno ojczy­zny. Pod­miot liryczny uważa ją za dosko­na­łość, któ­rej mogą zaszko­dzić czyny ludzi chcą­cych ją znisz­czyć, jed­nak osoba mówiąca do tego nie dopu­ści. Będzie wal­czył za i dla ojczyzny, dopóki star­czy mu sił. 


Kształ­cisz kalec­two przez chwa­lebne bli­zny,
Gnie­ździsz w umy­śle roz­ko­szy praw­dziwe. 

W tym frag­men­cie ważne jest wyja­śnie­nie, w jakim kon­tek­ście należy rozu­mieć cza­sow­nik „kształ­cić” oraz czym są „roz­ko­szy praw­dziwe”. Poprzez kształ­ce­nie rozu­miane jest tutaj udo­sko­na­la­nie. Być może słowo „roz­ko­szy” rozu­mia­łeś instynk­tow­nie, ponie­waż jest to znana ci liczba mnoga słowa „roz­kosz”, która aktu­al­nie brzmi „roz­kosze”. W tych dwóch linij­kach tek­stu autor wciąż wychwala ojczy­znę. Bli­zny ponie­sione w walce za nią są chwa­lebne, osoby wal­czące powinny być dumne z powodu ich powsta­nia, a także szczę­śliwe, że mogły wziąć udział w walce, słu­żąc ojczyź­nie. Za godną pochwały uwa­żana jest także śmierć w obro­nie ojczy­zny. Rodziny i bliscy poległych w walce, a także wszyscy obywatele powinni być dumni z takiej śmierci. W oczach autora Pol­ska jest miej­scem bez­piecz­nym. Moż­liwe jest odna­le­zie­nie w niej praw­dziwego szczę­ścia. Jest to swo­jego rodzaju odpłata ojczy­zny za trud ponie­siony przez jej miesz­kań­ców dla jej dobra. 


Byle Cię można wspo­móc, byle wspie­rać,
Nie żal żyć w nędzy, nie żal i umie­rać. 

Ostat­nie dwa wersy utworu są kon­ty­nu­acją myśli autora, że walka za ojczy­znę jest powo­dem do dumy. Nie­istotna jest cena, jaką przyj­dzie zapła­cić za ocalenie jej wolności. Powinno to stanowić nadrzędną wartość w życiu każ­dej osoby uwa­ża­ją­cej się za patriotę. Sam podmiot liryczny uważa się za patriotę, ponie­waż jest czło­wie­kiem, któ­remu nie­straszna jest bieda lub śmierć, by oka­zać wspar­cie Pol­sce. Ba, to nie wszystko. Dla autora odda­nie życia za ojczy­znę lub ponie­sie­nie obra­żeń w walce o nią jest wyra­zem praw­dziwego, głę­bo­kiego patrio­ty­zmu. Na takie poświę­ce­nie nie zdo­byłby się każdy, ponieważ, bądźmy szcze­rzy – takie podej­ście jest pod­szyte lek­kim sza­leń­stwem. Nieco wyprzedzając i nawią­zu­jąc do środ­ków sty­li­stycz­nych poja­wia­ją­cych się w utwo­rze, na któ­rych sku­pimy się za chwilę, warto zwrócić uwagę na to, że autor zasto­so­wał tutaj powtó­rze­nia. Mają one na celu uka­za­nie emo­cjo­nal­nego zaan­ga­żo­wa­nia podmiotu lirycznego w przekazywaną przez niego treść. 

Hymn do miło­ści Ojczy­zny - Ignacy Kra­sicki: interpretacja

„Hymn do miło­ści Ojczy­zny” można uznać za utwór jed­no­wąt­kowy. Naj­waż­niej­szym moty­wem, który się w nim poja­wia, jest patrio­tyzm postrze­gany jako nad­rzędna war­tość i cnota. Podobna tema­tyka poru­szana jest mię­dzy innymi w pie­śniach Jana Kocha­now­skiego, który tworzył w renesansie czy utwo­rach Adam Mic­kie­wi­cza i Juliu­sza Sło­wac­kiego, najważniejszych poetów romantyzmu, a więc epoki, która nadeszła po czasach twórczości Krasickiego. Waż­nym wąt­kiem jest także ojczy­zna. W tym przypadku rów­nież można zesta­wić twór­czość Igna­cego Kra­sickiego z dziełami Jana Kocha­now­skiego. „Hymn do miło­ści Ojczy­zny” może być wyko­rzy­stany przy pisaniu wypra­co­wa­ń na temat Pol­ski i Pola­ków. Ten motyw występuje w wielu utwo­rach pocho­dzą­cych ze wszystkich epok – zarówno ze śre­dnio­wie­cza, jak i z lite­ra­tury współ­cze­snej. Bar­dzo czę­sto wątek ten poja­wia się także w sztuce. Utwór Kra­sickiego można wyko­rzy­stać również w wypra­co­wa­niach, które poru­szają tema­tykę pol­skich hym­nów naro­do­wych. Hym­niczne pie­śni patrio­tyczne zaczęły poja­wiać się w Pol­sce w trzynastym wieku. Były popu­larne także w okre­sie zabo­rów (między innymi „Mazurek Dąbrow­skiego” czy „Boże, coś Pol­skę”), a także w cza­sie pierwszej i drugiej wojny świa­to­wej oraz okresu mię­dzywojennego. Jak widzisz, „Hymn do miło­ści Ojczy­zny”, choć jest utworem krótkim, to nie brak w nim treści. To bogactwo sprawia, że można śmiało wyko­rzy­stać go w wielu pra­cach pisemnych, które odnoszą się do walki o wolność, miłości do ojczyzny i kwestii patriotyzmu. 

„Hymn do miło­ści Ojczy­zny” sta­nowi nie tylko praw­dziwą skarb­nicę motywów, tre­ści i prze­kazów, ale i środ­ków sty­li­stycz­nych. Pierw­szym z nich, na który należy zwró­cić uwagę, jest wspo­mniana wcze­śniej apo­strofa, będąca bez­po­śred­nim zwro­tem do kogoś lub cze­goś – w tym przy­padku jest to umi­ło­wa­nie ojczy­zny. W hym­nie obecna jest także ana­fora, czyli roz­po­czę­cie wię­cej niż jed­nego wersu od tych samych słów. Poja­wia się w trze­ciej i czwar­tej linijce w słowach: „dla cie­bie”. W utwo­rze nie brakuje też powtórzeń, na przy­kład „nie żal”. W tek­ście znaj­dują się także per­so­ni­fi­ka­cje, czyli figury nada­jące przedmio­tom nie­oży­wio­nym lub zwie­rzę­tom ludz­kie cechy. Poza tym pamiętaj, że w hym­nie poja­wia się wiele epi­te­tów, to znaczy przy­miot­ni­ków, rze­czow­ni­ków lub imie­sło­wów okre­śla­ją­cych rze­czow­nik. W przy­padku „Hymnu do miło­ści Ojczy­zny” rolę epitetów najczę­ściej peł­nią przy­miot­niki. 

„Hymn do miło­ści Ojczy­zny” Igna­cego Kra­sickiego można w skró­cie nazwać pro­gra­mem patrio­ty­zmu. Jest on bar­dzo rady­kalny, ponie­waż wymaga od wier­nych ojczyź­nie oby­wa­teli cał­ko­wi­tego odda­nia i poświę­ce­nia. Najprawdopodobniej na Kra­sickim wzo­ro­wali się pisa­rze z okresu roman­ty­zmu, epoki, w której tendencje patriotyczne były wyjątkowo silne. W tym cza­sie nurt liryki patrio­tycz­nej prze­ży­wał swój roz­kwit. Co ważne, Krasicki jest uwa­żany za pre­kur­sora roman­tycz­nego myśle­nia. Wróćmy jed­nak do jego hymnu. Według podmiotu lirycz­nego wiernie słu­że­nie ojczyź­nie nie powinno być uwa­żane przez Pola­ków za przy­kry obo­wią­zek. Oby­wa­tele mają być dumni z moż­li­wo­ści cier­pie­nia za wol­no­ść swojej ojczy­zny. Słu­że­nie jej powinno być uważane za naj­więk­szy zaszczy­t, jakiego można doświad­czyć w życiu. Świad­czyło o praw­dzi­wym odda­niu i męstwie. Hymn ten mógł mieć także na celu uświa­do­mie­nie Pola­kom, że należy wal­czyć o ojczy­znę i zjednoczyć się w trudnym dla niej czasie. Utwór powstał w momencie, gdy niebezpieczeństwo kolejnych rozbiorów stawało się coraz bliższe, dlatego konieczne wydawało się ogromne poświę­ce­nie, by móc wyrwać kraj ze szpo­nów zabor­ców. Co cie­kawe, mimo upływu czasu hymn niewiele stracił na swej aktualności. Sta­nowi mani­fest praw­dziwego patrioty, jed­nak można interpretować go bar­dziej metaforycznie, adap­tu­jąc do dzi­siej­szych realiów i odzie­ra­jąc nieco z dra­ma­ty­zmu. 

I na koniec kilka słów dla ambit­nych

Zakoń­czy­li­śmy zasadnicze omó­wie­nie utworu. Zachę­camy cię jed­nak do wysłu­cha­nia kilku dodat­ko­wych waż­nych infor­ma­cji na temat analizowanego hymnu, dzięki któ­rym będziesz mógł zaim­po­no­wać nauczy­cie­lowi przy odpo­wie­dzi ust­nej lub podczas klasówki. Zwróć uwagę na budowę utworu, która jest sty­chiczna. Ozna­cza to, że nie podzie­lono go na strofy lub ina­czej zwrotki. Składa się z ośmiu nie­po­dzie­lo­nych wer­sów. Jest to jede­na­sto­zgło­sko­wiec – w każ­dym z wer­sów wystę­puje jede­na­ście sylab. Na pewno znasz lub poznasz w przy­szło­ści wię­cej utwo­rów tego typu. Może być to na przykład „Odprawa posłów grec­kich” Jana Kocha­now­skiego, „Mona­cho­ma­chia” Igna­cego Kra­sickiego – zauważ, że to jego kolejny jedenastozgłoskowiec, czy „Boska kome­dia” Dan­tego Ali­ghieri.

W „Hym­nie do miło­ści Ojczy­zny” poja­wia się też śred­niówka, czyli wewnętrzny podział wersu po pią­tej syla­bie. To stały układ w jede­na­sto­zgło­skow­cach pisa­nych w języku pol­skim. Utwór ma regu­larną budowę. Cechuje go duża ryt­micz­ność. Warto zapa­mię­tać, jakie cechy mają rymy w tym hymnie. Są dokładne, żeń­skie i nieparzyste (układ ab a­b ab cc). Przy jego oma­wia­niu warto, abyś przy­po­mniał sobie, czym są rymy żeń­skie. W rymach żeń­skich wystę­puje zgod­ność brzmie­nia samo­gło­sek w przed­ostat­niej i ostatniej syla­bie.

Oma­wia­jąc „Hymn do miło­ści Ojczy­zny”, warto wspomnieć także o innych utworach, które odgry­wały rolę hym­nów pań­stwo­wych. Należą do nich mię­dzy innymi „Bogu­ro­dzica”, która powstała w śre­dnio­wie­czu na przełomie trzynastego i czternastego wieku, „Mazu­rek Dąbrow­skiego” Józefa Wybic­kiego z roku tysiąc siedemset dziewięćdziesiątego siódmego oraz „Rota” Marii Konop­nic­kiej z tysiąc dziewięćset ósmego roku. Naj­waż­niej­szym hym­nem, który należy znać, jest „Mazu­rek Dąbrow­skiego”. Zarówno on, jak i „Hymn do miło­ści Ojczy­zny” są utwo­rami powsta­łymi w tej samej epoce lite­rackiej – w oświe­ce­niu. Pisząc wypracowania na temat tego hymnu, można zwrócić uwagę także na utwory, w któ­rych ojczy­zna uka­zana jest jako coś mało zna­czą­cego, wręcz żało­snego i god­nego pogardy. Motyw ten poja­wia się w „Pej­zażu” Sta­ni­sława Gro­cho­wiaka oraz w „Modli­twie dzięk­czynnej z wymówką” Andrzeja Bursy. Są to utwory z nurtu lite­ra­tury współ­cze­snej, dla­tego można w świetny spo­sób uka­zać, jak na prze­strzeni wie­ków kształ­to­wało się postrze­ga­nie ojczy­zny, Pol­ski oraz patrio­ty­zmu. Ostat­nią ważną infor­ma­cją, którą każdy ambitny uczeń powi­nien zapa­mię­tać, jest fakt, że „Hymn do miło­ści Ojczy­zny” jest para­frazą „Pie­śni do dosko­na­ło­ści” Ary­sto­te­lesa. 

Nasi Partnerzy polecają

Materiał Partnerski

Materiał sponsorowany

Materiał Partnerski

Materiał sponsorowany

Grupa ZPR Media sprzeciwia się głoszeniu opinii noszących znamiona mowy nienawiści przepełnionych pogardą czy agresją. Jeśli widzisz komentarz, który jest hejtem, powiadom nas o tym, klikając zgłoś. Więcej w REGULAMINIE
Najnowsze