Spis treści
- Mateusz Morawiecki, lider stowarzyszenia Rozwój Plus, proponuje rewolucję w finansowaniu samorządów. Nowy mechanizm podziału CIT miałby przynieść około 800 zł w przeliczeniu na jednego mieszkańca.
- Dla wielu miast oznaczałoby to gigantyczny zastrzyk gotówki. Przykładem jest Tomaszów Mazowiecki, gdzie wpływy z podatków mogłyby wzrosnąć z 7 do 28 milionów złotych rocznie.
- Program obejmuje również przyspieszenie cyfryzacji administracji oraz postulaty dotyczące odpolitycznienia lokalnych władz.
W sobotę w Tomaszowie Mazowieckim Mateusz Morawiecki przedstawił główne założenia programu stowarzyszenia Rozwój Plus, skierowanego do władz lokalnych. Były szef rządu skupił się na trzech obszarach: reformie systemu podatkowego, unowocześnieniu cyfrowym urzędów oraz uniezależnieniu samorządów od polityki partyjnej. Najwięcej uwagi poświęcono finansom, a dokładnie zmianom w dystrybucji wpływów z podatku CIT. Zgodnie z koncepcją Morawieckiego, nowe zasady podziału środków zapewniłyby samorządom zastrzyk finansowy rzędu 800 zł na osobę. Warto zaznaczyć, że nie mowa tu o bezpośrednich transferach gotówkowych dla obywateli, lecz o zasileniu budżetów miast i gmin.
Trzeba oddać wam – samorządowcom tę władzę, która się samorządom należy. To wy jesteście najbliżej ludzi i najlepiej rozumiecie ich potrzeby, a my chcemy pełnić funkcję służebną wobec was, samorządowców – mówił Morawiecki podczas Ogólnopolskiego Forum Samorządowego.
500 zł dla gminy, reszta dla powiatu i województwa
Fundamentem programu, nazwanym „Polska jednej prędkości”, jest gruntowna modyfikacja sposobu dystrybucji podatku dochodowego od osób prawnych (CIT). Zdaniem byłego premiera obecny system faworyzuje niektóre regiony kosztem innych.
Projekt zakłada przydział 500 zł na każdego mieszkańca dla budżetu gminy, 120 zł dla władz powiatowych i dodatkowe 80 zł dla urzędu marszałkowskiego. Łącznie daje to pulę około 800 zł, która miałaby wspierać lokalne społeczności.
Morawiecki zwrócił uwagę na strukturalny problem obecnego systemu, polegający na tym, że podatki płacone są tam, gdzie zarejestrowana jest siedziba firmy. Oznacza to, że zyski wypracowane przez mieszkańców mniejszych miejscowości zasilają często budżety dużych aglomeracji, takich jak Warszawa, Poznań czy Wrocław.
Zyski wytwarzane są przez waszych mieszkańców, ale udział w podatku trafia do tego samorządu, w którym firma jest zarejestrowana. To nie jest sprawiedliwe i Rozwój Plus to zmieni – deklarował.
Wzrost wpływów z 7 do 28 mln zł w Tomaszowie Mazowieckim
Podczas spotkania Morawiecki posłużył się przykładem gospodarza forum, czyli Tomaszowa Mazowieckiego. Zaznaczył, że obecnie z tytułu podatku CIT do kasy miasta wpływa zaledwie około 7 milionów złotych, podczas gdy po wdrożeniu planu Rozwoju Plus kwota ta skoczyłaby do nawet 27-28 milionów złotych.
To właśnie reforma budżetowa stanowi oś propozycji dla samorządowców. Były premier podkreślał, że stabilne i wyższe dochody własne zagwarantują władzom lokalnym niezależność finansową, ułatwią realizację własnych inwestycji i uniezależnią je od arbitralnych decyzji na szczeblu centralnym.
Problemy z nietoperzami i ślimakami
Podczas wystąpienia Morawiecki skrytykował również bariery biurokratyczne blokujące rozwój. Zapowiedział stanowczą redukcję procedur, jeśli jego ugrupowanie powróci do władzy, aby przyspieszyć procesy decyzyjne i skrócić czas realizacji kluczowych projektów.
Jako przykłady absurdu wskazał sytuacje, w których wielomilionowe inwestycje są wstrzymywane lub paraliżowane przez drobiazgowe analizy dotyczące występowania chronionych gatunków nietoperzy czy ślimaków.
Nie może tak być. My te procesy radykalnie zmienimy i postaramy się, aby to było w ramach prawa europejskiego. Najważniejszy jest rozwój i dobro człowieka, a prawo europejskie ma się do tego dostosować – powiedział Morawiecki.
Cyfryzacja i ograniczenie papierologii. Zmiany w urzędach
Kolejnym filarem planu jest usprawnienie relacji na linii obywatel-urząd. Morawiecki stwierdził, że pomimo rozwoju e-administracji, wiele spraw wciąż wymaga pokonywania wielostopniowych barier biurokratycznych, co uważa za niedopuszczalne.
Mamy w telefonie urząd, mamy bank, mamy sklep, ale często musimy nadal przybić 15 pieczątek, żeby załatwić sprawę – mówił.
Polityk krytycznie odniósł się do przewlekłości postępowań administracyjnych, ciągnących się latami. Postulował oparcie systemu na sprawnym działaniu urzędników i maksymalnym ułatwieniu życia interesantom.
Odpartyjnienie samorządów
Ostatnim elementem przedstawionej koncepcji jest dekomunizacja, a dokładniej odpolitycznienie pracy samorządów. Morawiecki zaapelował o uniezależnienie prezydentów, burmistrzów i wójtów od dyktatu centralnych struktur partyjnych.
Nie może być tak, żeby to gdzieś z centrali partyjnej płynęły dyrektywy, bo to wy jesteście wybranymi przez naród niezależnymi samorządowcami – mówił.
Wystąpienie Morawieckiego zainaugurowało panel dyskusyjny Ogólnopolskiego Forum Samorządowego Rozwój Plus. Rozmowy podczas konferencji dotyczyły m.in. kwestii partycypacji społecznej w erze cyfrowej, zagadnień związanych z energetyką oraz ogólnej kondycji polskiego samorządu. Lider Rozwoju Plus podsumował wydarzenie jako ważne miejsce wymiany doświadczeń, które pomoże udoskonalić program naprawczy państwa.
