Spis treści
Nowe zasady ustalania cenników na cmentarzach komunalnych
MSWiA zamierza w końcu zlikwidować luki prawne. Chodzi o to, aby precyzyjnie ustalić kompetencje samorządów. Ustawa o gospodarce komunalnej będzie bazą, z której radni skorzystają, określając stawki za korzystanie z cmentarzy, infrastruktury i urządzeń.
Aktualnie brakuje spójności w prawie. Resort zauważa, że trudno jednoznacznie stwierdzić, za które konkretnie czynności gminy mają prawo domagać się pieniędzy. Doprowadza to do licznych konfliktów, a sądy administracyjne regularnie odrzucają cenniki stworzone przez władze lokalne.
Czy odwiedzający groby zapłacą więcej?
Dla osób dbających o miejsca spoczynku najbliższych priorytetem są koszty. Choć MSWiA planuje tylko uporządkowanie przepisów i wyeliminowanie chaosu interpretacyjnego, to pytanie o wyższe stawki powraca jak bumerang. Na ten moment nikt nie zapowiada bezpośredniego wzrostu cen, jednak wszystko zależy od ostatecznego kształtu projektowanych rozwiązań.
Nie da się ukryć, że opieka nad cmentarzami pochłania potężne środki. Gminy narzekają na koszty utrzymania ścieżek, zieleni oraz reszty infrastruktury. Z perspektywy rządu problem polega na tym, że jeśli sądy nadal będą kwestionować obecne opłaty, to włodarzom zwyczajnie zabraknie środków na poprawne funkcjonowanie nekropolii.
Sądy administracyjne kontra samorządowe opłaty
Od pewnego czasu widać wyraźną zmianę w wyrokach wydawanych przez sądy. Coraz częściej sędziowie opierają się na ustawie o cmentarzach i chowaniu zmarłych, która dość wąsko opisuje sprawę płatności. Najczęściej prawo pozwala samorządom inkasować należności jedynie za pochówek i rezerwację miejsca na dwie dekady, co rodzi problemy dla gmin z bardziej rozbudowanymi cennikami.
Taka linia orzecznicza stwarza ogromne zagrożenie. MSWiA alarmuje, że jeśli uchwały samorządów będą masowo odrzucane, to wpływy do kas gminnych drastycznie spadną. To z kolei odbije się na standardzie utrzymania cmentarzy.
Kto pokryje koszty utrzymania infrastruktury?
Ministerstwo podkreśla kolejny istotny szczegół. Obecny system powoduje niesprawiedliwe obciążanie kosztami, bo za większość opłat odpowiadają tylko ci, którzy opiekują się standardowymi grobami ziemnymi. Planowane prawo ma wprowadzić sprawiedliwy mechanizm finansowania i uchronić gminy przed nieoczekiwanymi problemami w budżecie.
Prace nad opłatami to tylko fragment większej reformy samorządowej, nad którą pracuje rząd. Wszystko jest podyktowane również starym raportem NIK. Izba już 8 lat temu jasno stwierdziła, że wykaz pobieranych opłat wymaga precyzyjnego opisania, aby zlikwidować przestrzeń do nadużyć i sporów.
Przepisy sprzed 60 lat odejdą do lamusa?
Główna ustawa regulująca cmentarze ma już 67 lat i w dużej mierze nie przystaje do dzisiejszej rzeczywistości. Zakładanie oraz poszerzanie takich obiektów to zawsze obowiązek gminy, jednak bazowanie na prawie z 1959 roku stwarza tylko problemy.
Odświeżenie przepisów to ruch wymuszony życiem, jednak dla statystycznego Polaka najważniejszy będzie efekt końcowy. Nikt nie jest w stanie zagwarantować, w jaki sposób samorządy wykorzystają nowe zapisy i jak odbije się to na ostatecznym cenniku usług cmentarnych, choć dzisiaj MSWiA stanowczo unika używania słowa „podwyżka”.
