Napoje eneregtyczne mogą uzależniać

i

Autor: pixabay.com/Joenomias

NAUKA

Neuropsycholog nie ma wątlipowści. Uzależnienie od napojów energetycznych jest inne niż od kawy

2023-06-06 9:53

Napoje energetyczne mogą uzależniać. Zwłaszcza młode osoby są narażone na takie problemy. To uzależnienie jest jednak inne i słabiej zbadane niż od kofeiny w kawie. Nastolatkowie pod wpływem napojów energetycznych stają się bardziej impulsywni i podatni na wpływ grupy. A po ich odstawieniu mają dużo gorszy nastrój.

Energetyki. Te napoje mogą być szkodliwe

Jak wskazuje w rozmowie z PAP specjalista z Uniwersytetu Medycznego w Lublinie, "energetyki" są sztuczne. - Tam - może poza wodą - nie ma naturalnych składników. A oprócz kofeiny i cukru są to substancje, które potencjalnie mogą być szkodliwe - podkreśla neuropsycholog dr hab. Paweł Krukow.

Zakaz sprzedaży napojów energetycznych. Projekt noweli ustawy w Sejmie

W lutym do Sejmu wpłynął poselski projekt noweli ustawy o zdrowiu publicznym wprowadzający zakaz sprzedaży napojów z dodatkiem tauryny i kofeiny (energetyków) osobom poniżej 18. roku życia, zakaz sprzedaży takich napojów w szkołach i innych jednostkach oświatowych oraz w automatach, a także zakaz ich reklamy, m.in w telewizji w godz. 6:00-20:00.

Napoje energetyczne. Skład

Składnikami napojów energetycznych są często tauryna czy glukuronolakton, ale nie tylko. Działanie tych wszystkich dodatków na organizm nie jest zaś dokładnie przebadane. - Tam mogą być substancje, które choć w pojedynczej dawce są w śladowej ilości i nie mają znaczenia, to często przyjmowane mogą się odkładać w organizmie lub wywoływać długofalowe skutki. Chcemy to zrewidować - tłumaczy naukowiec.

Skutki spożywania napojów energetycznych. Uzależnienie od energetyków

- To jeszcze nowy, nieprzebadany temat. Interesuje nas, na ile regularne spożywanie napojów energetycznych może być czynnikiem ryzyka zaburzeń psychicznych. Oraz to, czy u osób, które regularnie nadużywają tych napojów, w zapisie aktywności neurofizjologicznej mózgu widać pewne zmiany - zapowiada neuropsycholog dr hab. Paweł Krukow, który będzie się starać się o grant na zbadanie tego zagadnienia.

Specjalista z Uniwersytetu Medycznego w Lublinie informuje, że badania psychologiczne u osób młodych - od 15. do 20. roku życia - które nadużywają napojów energetycznych, wykonywano choćby w Korei Południowej. - Wskazano, że to się może łączyć ze szkodliwymi skutkami psychologicznymi. Osoby pod wpływem napojów energetycznych są dużo bardziej impulsywne i podatne na wpływ grupy niż osoby, które nie piły energetyków. A kiedy odstawiają te środki, mają dużo gorszy nastrój, który czasem sięga prawie epizodu depresyjnego. Widać więc, że nadużywanie takich substancji (nie chodzi o picie raz na miesiąc, tylko codziennie, albo 2-3 razy w tygodniu) prawie że spełnia kryteria uzależnienia - opisuje.

- Jeżeli młode osoby piją dużo energetyków, to jest to uzależniające. Należy bowiem pamiętać, że podatność mózgu nastolatka na potencjalnie zagrażające, uzależniające czynniki jest dużo większe niż u osoby, u której układ nerwowy jest już ukształtowany - doprecyzowuje naukowiec. Przypomina, że w wieku rozwojowym układ nerwowy przeżywa duży zakres zmian i przemodelowania aktywności. Wtedy nadużywanie wszelakich substancji może być szkodliwe.

- Nie zalecalibyśmy 15-latkowi picia 2-3 espresso dziennie. A puszka popularnego napoju energetycznego zawiera tyle kofeiny, co dwie filiżanki mocnej czarnej kawy. Plus zwykle mnóstwo cukru i inne składniki, których w kawie nie ma - porównuje dr hab. Paweł Krukow.

Ilu nastolatków w Polsce sięga po energetyki?

Podjęto próbę rozeznania, ilu młodych Polaków regularnie sięga po napoje energetyczne. - Uważa się, że mniej więcej 30 procent osób w wieku licealno-studenckim spożywa napoje energetyczne więcej niż raz na tydzień. To zdecydowanie za dużo - alarmuje badacz.

Naukowiec zwraca też uwagę na osobny problem: łączenie napojów energetycznych z alkoholem. Połączenie alkoholu i kofeiny może sprawiać, że pijący m.in. ma złudne wrażenie, że jest bardziej trzeźwy. Z amerykańskich analiz wynika, że osoby, które stosują takie połączenie, są bardziej narażone na picie do upadłego (binge-drinking), zatrucie alkoholowe, odwodnienie, a także są w grupie ryzyka, jeśli chodzi o niebezpieczne zachowania pod wpływem alkoholu - jazdę po pijaku czy seks bez zabezpieczeń.

Dr Krukow dodaje, że w USA ponad dekadę temu pojawiły się firmy produkujące drinki alkoholowe na bazie napojów energetycznych. Amerykańska Agencja Żywności i Leków (FDA) zwróciła jednak wtedy uwagę, że takie połączenie może być niebezpieczne i drinki te wycofano ze sprzedaży.

Poradnik Zdrowie: współuzależnienie